Son günlər sosial mediada “dağa gedən pinqvin” videoklipi viral trendə çevrilərək minlərlə paylaşım, müzakirə və mem yaratmağa səbəb olub. Bu görüntü, adətən “Nihilist Penguin” (nihilist pinqvin) adı ilə tanınır və sürüdən ayrı-ayrı şəkildə dağlara doğru addımlayan pinqvinin görüntüsüdür. Videonun mənbəyi 2007-ci ildə Werner Herzogun "Encounters at the End of the World" sənədli filmindəki səhnədir və bir pinqvinin sahildən uzaqlaşaraq buzlaqlarla örtülü dağlıq istiqamətə doğru uzun məsafə yürüməsini əks etdirir - bu, pinqvinin sağ qalması üçün normal davranış deyil və onu təhlükəli vəziyyətə aparır.
Bioloqların və vəhşi təbiət davranışları üzrə ekspertlərin yanaşmasına görə, belə qeyri-adi istiqamət dəyişiminin birbaşa və məqsədyönlü “dağa getmək” kimi şüurlu qərarlaşdırılması ehtimalı çox azdır. Alimlər bu kimi hallarda disoriyentasiyanı (naviqasiya problemləri), stres və ya instinktual reaksiyaların səhv prosesləşdirilməsini əsas izah kimi göstərirlər. Pinqvinlərin normal fəaliyyətində dəniz sahəsi onların qidalanma və sosial mühiti üçün vacib rol oynayır və bu vasitədən uzaqlaşmaq bioloji baxımdan qəbuledilməz hesab olunur.
Filmdə də bu səhnə əvvəlcə tam sıradan çıxmış və yanlış istiqamət götürmüş bir fərdi davranış kimi təqdim olunur; Herzog buna bəzən “ölüm yürüşü” ifadəsini işlədir, çünki bu səfər pinqvin üçün çox güman ki, sağ qalmaqla nəticələnmir.
Sosial media isə bu videonu çox fərqli kontekstdə qəbul edib və ona güclü mədəni məna verdiyi üçün trend halına gətirib. İnsanlar bu səhnəni cəmiyyət qaydalarından ayrılma, existensial dərinlik, daxili boşluq və həyatın mənasızlığı kimi öz emosional və psixoloji təcrübələri ilə əlaqələndirirlər. Bir çox paylaşımlarda pinqvinin tək yürüşü “özünü itirmə”, “həyatın mənasını axtarma” və “birlikdə olmağa baxmayaraq fərdi seçimin gücü” kimi metaforlarla şərh olunur.
Məhz bu səbəbdən bəzi istifadəçilər videonu emosional yorğunluq və “burnout” vəziyyətinin simbolu hesab edirlər, yəni gündəlik təzyiqlər, motivasiya itkisi və daxili tənhalıq hissləri ilə əlaqələndirirlər. Bu oxşatma internet mədəniyyətində fenomen halına gəlib və klipi yalnız canlıların davranışı kimi deyil, həm də insanların daxilindəki daxili vəziyyətin simvolu kimi görmək geniş yayılıb.
Digər baxışlar isə bu səhnəni daha çox fərqlilik, öz yolunu seçmək və sosial gözləntilərdən ayrılmaq kimi poetik və motivasiyaedici metaforlarla şərh edir. Belə yanaşmada pinqvin sadəcə “sürüdən ayrılır”, bu da bəzi izləyicilər üçün cəmiyyətdəki stereotiplərdən çıxma, fərdi azadlıq və risk götürmə kimi müsbət məna qazanır.
Bununla belə elmi konsensus odur ki, pinqvinin bu davranışı şüurlu qərar deyil, daha çox naviqasiya səhvi, bioloji disoriyentasiya və ümumiyyətlə anormal davranış nümunəsidir. Heyvanların qocalma, itki, stres və digər fizioloji vəziyyətlər nəticəsində qeyri-adi hərəkətlərinin müşahidə olunduğu halları çoxlu tədqiqatlar da təsdiqləyir və bu, davranışın şəxsi seçimlə bağlı olduğunu göstərmir.
Nəticədə, bu viral trend yalnız təbiətdə nadir müşahidə olunan bir anın görüntüsü deyil, həm də insan baxışının bu görüntüyə necə mənalar yüklədiyini göstərən sosial fenomenə çevrilib. Sosial media insanlara öz narahatlıqlarını, tənhalıq hisslərini və həyatın mənasını axtarma duyğularını heyvan davranışı ilə sinxron şəkildə ifadə etməyə imkan verir və məhz bu universal refleksiynavi səbəbdən klip belə geniş rezonans doğurur.
Aznews.az