Qonşuluq münasibətləri niyə ölür? - ARAŞDIRMA

27 Yanvar 2026 21:06 (UTC+04:00)

Qonşuluq münasibətlərinin zəifləməsi müasir şəhər həyatının bir çox sosial və iqtisadi dəyişiklikləri ilə bağlıdır. Əvvəllər insanlar qonşuları ilə daha sıx əlaqədə olur, gündəlik həyatda bir-birinə dəstək verirdilər. İndi isə şəhər mərkəzində yaşayanlar, xüsusilə böyük binalarda və ya çoxmərtəbəli mənzillərdə, bir-birilərini tanımadan və ya minimum ünsiyyətlə yaşayırlar.

Buna səbəb olan əsas amillərdən biri həyat sürətinin artmasıdır. İnsanlar daha uzun iş saatları ilə məşğuldurlar, iş və şəxsi vaxt arasında sərhədlər daralıb və boş vaxtlarını sosial şəbəkələrdə və ya fərdi hobbilərə sərf edirlər. Nəticədə qonşuluq əlaqələrinə vaxt və enerji qalmır.

Texnologiya və rəqəmsal həyat da bu dəyişiklikdə rol oynayır. Mesajlaşma və sosial media vasitəsilə insanlar gündəlik münasibətləri virtual müstəviyə keçirir, fiziki qarşılıqlı əlaqə azalır. Bundan əlavə, şəhər planlaması və infrastruktur da qonşuluq münasibətlərini çətinləşdirir. Böyük çoxmərtəbəli yaşayış kompleksləri, qapalı həyətlər və ya sosial məkanların azlığı insanları bir-birindən izolyasiya edir.

Sosial psixologiyada göstərilir ki, anonimlik və fərdi məsuliyyətin azalması insanlar arasında qarşılıqlı etimadın zəifləməsinə səbəb olur. Qonşuluqda ünsiyyət və kömək anlayışı bir zamanlar zəruri olsa da, indi insanlar öz təhlükəsizlik və rahatlıq prioritetlərini üstün tutur, bu da münasibətlərin səthi və ya müvəqqəti olmasına gətirib çıxarır.

Nəticə etibarilə, qonşuluq münasibətlərinin zəifləməsi müasir həyatın sürəti, texnologiyanın rolu, şəhər planlaması və sosial psixoloji faktorların birgə təsirindən irəli gəlir. Bu tendensiyanı dəyişmək üçün icma təşəbbüsləri, ortaq sosial məkanlar və daha aktiv qonşu proqramları əhəmiyyətli rol oynaya bilər.

AzNews.az