Azərbaycanın sosial media bazarında davranış dəyişimi və platformalararası güc balansı - ŞƏRH

2 Fevral 2026 21:13 (UTC+04:00)

Son statistika Azərbaycanın sosial media bazarında diqqətçəkən struktur dəyişikliklərini üzə çıxarır. Statcounter məlumatlarına əsasən, ötən ay Facebook bütün cihazlar üzrə bazar payını 28,88 faizə çatdıraraq liderliyini əhəmiyyətli dərəcədə möhkəmləndirib. YouTube və Instagram kimi platformalarda isə pay azalması və ya zəifləyən dinamika müşahidə olunur. Bu göstəricilər ölkədə sosial media istifadəsinin təkcə platforma seçimi deyil, eyni zamanda davranış və iqtisadi prioritetlər baxımından da yenidən formalaşdığını göstərir.

Facebookun bir ay ərzində 11,41 faiz bəndi artım nümayiş etdirməsi təsadüfi deyil. Qlobal tendensiyalar göstərir ki, iqtisadi qeyri-müəyyənlik dövrlərində istifadəçilər daha çox informasiya yönümlü, icma əsaslı və funksional platformalara üstünlük verirlər. Facebookun qruplar, marketplace, xəbər paylaşımı və lokal icma imkanları bu baxımdan onu təkcə sosial şəbəkə deyil, gündəlik informasiya və ünsiyyət alətinə çevirir. Azərbaycanda kiçik bizneslərin, xidmət sektorunun və fərdi satıcıların aktivliyi də bu artımı gücləndirən amillərdən biridir. Qlobal bazarda Meta-nın reklam gəlirlərinin artımında Facebookun payının yenidən yüksəlməsi də bu platformanın hələ də kommersiya baxımından güclü olduğunu təsdiqləyir.

YouTube-un bazar payında aylıq azalma müşahidə olunsa da, illik müqayisədə artım saxlanılıb. Bu, platformanın mövqeyinin zəifləməsindən çox, istehlak vərdişlərinin fragmentasiyası ilə izah olunur. Qısa video formatlarının sürətli yüksəlişi, xüsusilə mobil istifadəçilər arasında uzunmüddətli video baxışını nisbətən arxa plana keçirir. Bununla belə, YouTube-un təhsil, analitik kontent və uzun formatlı video seqmentində mövqeyi qlobal miqyasda stabil olaraq qalır və bu, Azərbaycanda da özünü göstərir.

Ən kəskin dəyişiklik Instagram-da qeydə alınıb. Platformanın bazar payının ardıcıl iki ay azalması və ümumi azalma səviyyəsinin 54 faizə çatması daha dərin struktur səbəblərə işarə edir. Qlobal səviyyədə Instagram istifadəçilərinin gənc auditoriyadan daha sürətli və interaktiv platformalara yönəlməsi müşahidə olunur. Alqoritm dəyişiklikləri, reklam sıxlığının artması və orijinal kontentin görünürlüğünün azalması istifadəçi məmnuniyyətinə birbaşa təsir göstərir. Azərbaycanda isə bu prosesə yerli kontent istehsalçılarının alternativ platformalara keçidi də əlavə olunur ki, bu da platformanın aktivlik səviyyəsini zəiflədir.

Pinterest-in payının aylıq artması isə fərqli istifadə motivlərini ön plana çıxarır. Vizual axtarış, dizayn, həyat tərzi və ideya əsaslı kontentə marağın artması bu platformanı daha spesifik, lakin stabil auditoriya üçün cəlbedici edir. Qlobal statistikalar göstərir ki, Pinterest istifadəçilərinin alış qərarlarına təsir səviyyəsi digər sosial platformalarla müqayisədə daha yüksəkdir. Bu tendensiya Azərbaycanda da reklam və e-ticarət baxımından platformanın potensialını artırır.

X platformasının bazar payını tədricən artırması isə daha çox real vaxtlı informasiya və müzakirə ehtiyacları ilə bağlıdır. Qlobal miqyasda X daha niş auditoriyaya xitab etsə də, xəbərlər, ictimai debatlar və operativ məlumat axını baxımından öz funksional mövqeyini qoruyur. Azərbaycanda da platformanın artımı daha çox informasiya istehlakı və peşəkar müzakirələr kontekstində formalaşır.

Ümumilikdə, bu göstəricilər Azərbaycanın sosial media bazarında dominant platformaların dəyişməsindən çox, istifadə məqsədlərinin diferensiasiyasını əks etdirir. İstifadəçilər artıq bir platformanı hər ehtiyac üçün seçmir, hər platformaya konkret funksional rol yükləyir. Bu isə həm reklam bazarı, həm də rəqəmsal kommunikasiya strategiyaları üçün daha hədəfli və analitik yanaşmanın zəruriliyini artırır. Mövcud dinamika göstərir ki, yaxın dövrdə sosial media bazarında kəskin sıçrayışlardan çox, platformaların dərin ixtisaslaşması və istifadəçi davranışına uyğun mövqelənməsi əsas trend olaraq qalacaq.

AzNews.az