Azərbaycan-Gürcüstan ticarətində sabitlik fonunda yeni iqtisadi imkanlar - ŞƏRH

19 Mart 2026 23:01 (UTC+04:00)

2026-cı ilin yanvar-fevral aylarında Azərbaycan ilə Gürcüstan arasında ticarət dövriyyəsi 214,3 milyon ABŞ dolları təşkil edib və illik müqayisədə cüzi, 0,3 faizlik azalma qeydə alınıb. Statistikaya əsasən, Gürcüstanın Azərbaycana ixracı 2,7 faiz azalaraq 95 milyon dollara düşüb, əvəzində Azərbaycandan idxal 1,7 faiz artaraq 119 milyon dollara çatıb. Bu dinamika fonunda Azərbaycanın Gürcüstanın ümumi xarici ticarətində payı 6,1 faiz səviyyəsində formalaşıb.

İki ölkə arasında ticarət göstəricilərində müşahidə olunan bu nisbətən sabit dinamika regionda iqtisadi əlaqələrin dayanıqlı xarakter daşıdığını göstərir. Cənubi Qafqazda Azərbaycan və Gürcüstan uzun illərdir enerji, nəqliyyat və logistika sahələrində qarşılıqlı tamamlayıcı iqtisadi modellə çıxış edir. Xüsusilə enerji məhsullarının ixracı Azərbaycanın Gürcüstana ticarət balansında üstün mövqeyini qoruyur. Azərbaycanın idxalının artması, ixracının isə azalması struktur baxımından bu asılılığın davam etdiyini və enerji daşıyıcılarının hələ də əsas paya malik olduğunu göstərir.

Qlobal kontekstdə bu tendensiya regional ticarətin transformasiyası ilə üst-üstə düşür. Dünya Ticarət Təşkilatının məlumatlarına görə, son illərdə regiondaxili ticarətin payı artmaqdadır və ölkələr daha çox yaxın bazarlara yönəlir. Azərbaycan və Gürcüstan arasında logistika əlaqələrinin inkişafı, xüsusilə Orta Dəhliz kimi tanınan Transxəzər beynəlxalq nəqliyyat marşrutunun aktivləşməsi bu əməkdaşlığı daha da strateji səviyyəyə qaldırır. Bu marşrut vasitəsilə Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların artması iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin yalnız ikitərəfli deyil, tranzit xarakterli əhəmiyyətini də gücləndirir.

Gürcüstanın ümumi xarici ticarətində müşahidə olunan dəyişikliklər də ikitərəfli əlaqələrin fonunu izah edir. Son bir ildə bu ölkənin ümumi ticarət dövriyyəsi 6,9 faiz azalıb, idxal isə 15,4 faiz geriləyib. Bu, daxili tələbin zəifləməsi və ya idxalın optimallaşdırılması ilə bağlı ola bilər. Eyni zamanda ixracın 22,9 faiz artması Gürcüstanın xarici bazarlara daha aktiv çıxış etdiyini göstərir. Belə şəraitdə Azərbaycanın Gürcüstan üçün sabit ticarət tərəfdaşı kimi qalması iqtisadi əlaqələrin davamlılığını təsdiqləyir.

İqtisadi baxımdan diqqət çəkən məqamlardan biri də ticarət balansının strukturudur. Azərbaycanın Gürcüstana ixracının əsasən enerji və xammal yönümlü olması, Gürcüstandan idxalın isə daha çox kənd təsərrüfatı məhsulları və yüngül sənaye mallarını əhatə etməsi qarşılıqlı tamamlayıcı iqtisadi model formalaşdırır. Bu model qısamüddətli dövrdə sabitlik yaratsa da, uzunmüddətli perspektivdə məhsul çeşidinin diversifikasiyası ticarət əlaqələrinin daha dayanıqlı inkişafı üçün vacib amil kimi çıxış edir.

Regionda infrastruktur layihələrinin genişlənməsi də bu əlaqələrin gələcək trayektoriyasını müəyyən edən əsas faktorlardandır. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu, enerji kəmərləri və liman infrastrukturu iki ölkə arasında iqtisadi inteqrasiyanı dərinləşdirir. Beynəlxalq nəqliyyat və enerji layihələrində ortaq iştirak yalnız ticarət dövriyyəsini deyil, həm də strateji tərəfdaşlıq səviyyəsini yüksəldir. Bu isə qlobal iqtisadi qeyri-müəyyənlik şəraitində regional əməkdaşlığın əhəmiyyətini daha da artırır.

Nəticə etibarilə, statistik göstəricilərdə qeydə alınan cüzi azalma fonunda Azərbaycan və Gürcüstan arasında ticarət əlaqələrinin ümumi mənzərəsi sabit və davamlı olaraq qalır. Enerji, logistika və tranzit imkanlarının genişlənməsi bu əməkdaşlığın gələcəkdə daha çox dəyər yaradan və şaxələndirilmiş modelə keçidini şərtləndirən əsas istiqamətlər kimi formalaşır.

AzNews.az