İlin ilk iki ayında Azərbaycanın Türkiyədən avtomobil sənayesi məhsulları idxalında azalma qeydə alınıb. Rəsmi məlumatlara əsasən, idxal 10,1 faiz azalaraq 11,524 milyon ABŞ dolları təşkil edib. Təkcə fevral ayında da azalma davam edib və aylıq idxal 6,8 faiz geriləyib. Bunun fonunda Türkiyənin ümumi avtomobil sənayesi ixracı artım nümayiş etdirib və əsas Avropa bazarlarında genişlənmə davam edib.
Bu ziddiyyətli dinamika ilk növbədə regional və qlobal bazarlarda fərqli tələbat strukturu ilə izah olunur. Türkiyə avtomobil sənayesi son illərdə Avropa İttifaqı bazarına inteqrasiyanı gücləndirib və Almaniya, Fransa, İtaliya kimi iri iqtisadiyyatlara ixracını artırıb. Bu bazarlarda avtomobil sənayesi məhsullarına, xüsusilə ehtiyat hissələri və komponentlərə tələbat yüksək olaraq qalır. Azərbaycanın idxalında azalma isə daha çox daxili bazarın cari vəziyyəti və istehlak prioritetləri ilə bağlıdır.
Azərbaycanda avtomobil sənayesi məhsullarına tələbat əsasən idxaldan asılıdır və bu seqmentdə dəyişikliklər iqtisadi aktivlik, istehlakçı davranışı və logistika faktorları ilə sıx bağlıdır. Ümumi xarici ticarət dövriyyəsinin azalması və idxalın daha sürətli geriləməsi fonunda avtomobil məhsullarının idxalında azalma gözlənilən tendensiya kimi qiymətləndirilə bilər. Bu, həm də daxili bazarda avtomobil satışlarının və ya texniki xidmət sektorunda aktivliyin müvəqqəti zəifləməsi ilə əlaqəli ola bilər.
Digər tərəfdən, qlobal avtomobil sənayesində davam edən transformasiya da bu prosesə təsir göstərir. Elektrik və hibrid avtomobillərə keçid, təchizat zəncirlərində dəyişikliklər və istehsalın regional mərkəzlərdə cəmləşməsi kimi faktorlar ticarət axınlarını yenidən formalaşdırır. Türkiyənin Avropa bazarına yönəlməsi onun ixrac strukturunu dəyişdirdiyi kimi, digər bazarlara, o cümlədən Azərbaycana yönələn axınlarda nisbi azalma yarada bilər.
Bununla yanaşı, Azərbaycanın idxalında azalma mütləq şəkildə bazarın daralması anlamına gəlmir. Bu, həm də alternativ təchizat mənbələrinin aktivləşməsi, ehtiyatların əvvəlki dövrlərdə formalaşdırılması və ya istehlakın daha ehtiyatlı planlaşdırılması ilə bağlı ola bilər. Xüsusilə avtomobil sektorunda tələb tez-tez dövri xarakter daşıyır və qısa müddətli dəyişikliklər uzunmüddətli trendi tam əks etdirməyə bilər.
Mövcud dinamika göstərir ki, yaxın dövrdə avtomobil sənayesi məhsulları üzrə idxal daha çox daxili iqtisadi aktivliyin tempi, nəqliyyat sektorunun inkişafı və texnoloji dəyişikliklərin sürəti ilə müəyyən olunacaq. Eyni zamanda, regional tərəfdaşlarla ticarət əlaqələrinin strukturu və qlobal bazarlardakı dəyişikliklər bu seqmentdə əsas istiqamətləndirici faktor olaraq qalacaq.
AzNews.az