Bu ilin mart ayında Azərbaycanda axtarış sistemləri bazarında Google üstün mövqeyini daha da gücləndirib. Statistikaya görə, şirkətin bazar payı 85,62 faizə çataraq həm aylıq, həm də illik müqayisədə artım göstərib. İkinci yerdə qərarlaşan Yandex 12,17 faiz payla mövqeyini qismən möhkəmləndirsə də, illik müqayisədə geriləmə müşahidə olunub. Bing, DuckDuckGo və Yahoo kimi digər platformalar isə bazarda daha kiçik paylarla təmsil olunurlar.
Formalaşan mənzərə qlobal rəqəmsal bazarın strukturuna uyğun olaraq yüksək konsentrasiyalı modelin Azərbaycanda da möhkəmləndiyini göstərir. Google-un üstünlüyü yalnız texnoloji imkanlarla deyil, həm də ekosistem effektləri ilə izah olunur. Axtarış sistemi ilə yanaşı, xəritə xidmətləri, video platformalar və mobil əməliyyat sistemləri kimi inteqrasiya olunmuş məhsullar istifadəçilərin davranışını vahid platforma daxilində saxlayır. Bu isə alternativ axtarış sistemlərinin bazar payını artırmasını çətinləşdirir.
Aylıq müqayisədə kəskin artımın qeydə alınması istifadəçi davranışında qısa müddətli dəyişikliklərlə də bağlı ola bilər. Məsələn, mobil cihaz istifadəsinin genişlənməsi və brauzer seçimlərinin standart olaraq müəyyən platformalara bağlı olması Google-un payını artıran əsas faktorlar sırasındadır. Bununla yanaşı, Yandex-in regional bazarlarda mövcudluğu dil və lokal kontent üstünlüyü ilə əlaqədardır, lakin bu üstünlük qlobal platformaların texnoloji üstünlüyü qarşısında məhdud qalır.
Bing-in bazar payında aylıq kəskin azalma isə rəqabət mühitinin dəyişkənliyini əks etdirir. Halbuki qlobal miqyasda süni intellekt əsaslı axtarış həlləri ilə bu platformanın yenidən mövqe qazanmağa çalışdığı müşahidə olunur. Azərbaycanda isə istifadəçi bazasının konservativ davranışı və artıq formalaşmış seçim vərdişləri bu kimi dəyişikliklərin təsirini zəiflədir.
Digər tərəfdən, DuckDuckGo kimi məxfilik yönümlü platformaların kiçik də olsa artım nümayiş etdirməsi qlobal tendensiyaların lokal bazara tədricən daxil olduğunu göstərir. Məlumat təhlükəsizliyi və istifadəçi məxfiliyi məsələlərinin aktuallaşması uzunmüddətli perspektivdə bazar strukturuna təsir edə biləcək amillərdən hesab olunur.
Ümumilikdə, Azərbaycanda axtarış sistemləri bazarının dinamikası rəqəmsal ekosistemlərin gücünü və istifadəçi davranışının sabitliyini nümayiş etdirir. Mövcud tendensiyalar göstərir ki, yaxın dövrdə bazarda əsas dəyişikliklər texnoloji innovasiyalar və süni intellekt əsaslı xidmətlərin tətbiqi ilə formalaşacaq, lakin dominant platformanın mövqeyinin qısa müddətdə ciddi şəkildə dəyişməsi ehtimalı aşağı olaraq qalır.
AzNews.az