ABŞ rəsmiləri İranın Hörmüz boğazını gəmi hərəkəti üçün açmaqda çətinlik çəkdiyini, çünki boğaza döşədiyi dəniz minalarının yerini müəyyən edə bilmədiyini və bunları təmizləyəcək texniki potensiala malik olmadığını iddia ediblər.
"New York Times"ın (NYT) amerikalı rəsmilərə istinadən verdiyi xəbərə görə, Tehran rəhbərliyinin öz döşədiyi minalar üzərində nəzarəti itirməsi Donald Tramp administrasiyasının "boğazın dərhal hərəkətə açılması" tələbinin yerinə yetirilməsini çətinləşdirir.
Bu vəziyyətin Pakistanın paytaxtı İslamabadda Məhəmməd Baqir Qalibaf ilə ABŞ-nin vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens arasında aparılan sülh danışıqlarında ən böyük tıxanıqlıq nöqtələrindən biri olduğu ifadə edilir.
"Minalar nizamsız döşənib"
Xəbərdə yer alan məlumatlara görə, ötən ay ABŞ və İsrail ilə yaşanan qarşıdurmalardan sonra İran İnqilabı Keşikçiləri Korpusu kiçik sürət qayıqları ilə Hürmüz boğazına çox sayda mina döşəyib. Lakin ABŞ rəsmiləri bu minaların hər hansı qeydiyyat aparılmadan "nizamsız" şəkildə yerləşdirildiyini müdafiə edirlər.
Rəsmilər bəzi minaların axıntı ilə yerini dəyişəcək şəkildə dizayn edildiyini, bu vəziyyətin həm İran, həm də bölgədəki bütün gəmilər üçün proqnozlaşdırıla bilməyən bir təhlükə yaratdığını qeyd edirlər.
Trampın şərti: Təhlükəsiz və dərhal açılış
ABŞ Prezidenti Donald Tramp çərşənbə günü etdiyi açıqlamada iki həftəlik atəşkəsin davam etməsinin Hörmüz boğazının "tamamilə, dərhal və təhlükəsiz şəkildə açılmasına" bağlı olduğunu şərt qoyub.
Buna qarşılıq İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi boğazın hərəkətə açılacağını, lakin bunun "texniki məhdudiyyətlər nəzərə alınaraq" ediləcəyini bildirmişdi. ABŞ tərəfi Əraqçinin "texniki məhdudiyyətlər" ifadəsi ilə əslində İranın itirdiyi minaları və onları təmizləmə mövzusundakı qeyri-kafi olduğunu qəsd etdiyini irəli sürür.
Sürət qayıqları izlənilə bilməyib
ABŞ ordusu qarşıdurmalar zamanı İranın böyük hərbi gəmilərini və dəniz bazalarını hədəf alsa da, mina döşəmək üçün istifadə olunan yüzlərlə kiçik sürət qayığını tamamilə durdurmağın qeyri-mümkün olduğu bildirilir.
Vaşinqton bu qayıqların təqibi çətin olduğu üçün boğaza tam olaraq neçə mina yerləşdirildiyini və bunların koordinatlarını dəqiq müəyyən edə bilmir.
Hörmüz boğazının təmizlənə bilməməsi qlobal enerji bazarları və dəniz ticarəti üzərindəki təhlükənin davam etməsinə səbəb olur. Bu kritik mövzunun İslamabaddakı danışıqlar masasında "ən çətin dosye" olaraq qalmağa davam edəcəyi proqnozlaşdırılır.
Mövsüm,
AzNews.az