Hər kəs bəzən mənfi düşüncələrə qapılır. Bunda öz-özlüyündə səhv bir şey yoxdur. Amma unutmayın ki, mənfi düşüncələri müsbət düşüncələrə çevirməyin yolları var!
Mənfi düşüncələr sizi sıxdıqda, bütün dünyanız daha qaranlıq, daha bədbin bir hala gəlir və problemlər ortaya çıxmağa başlayır. Bir az zəhmət və məşqlə mənfiliyi müsbətə çevirə bilərsiniz. Budur, mənfi düşüncələri müsbət olanlara çevirməyin dörd praktik yolu.
1. Müsbət şeylər axtarın
Dünyada yaxşı şeylər axtarmağa öyrəşməmisinizsə, yalnız pisi görməyiniz təbiidir. Təəssüf ki, pis şeylər təbii olaraq insanların diqqətini yaxşı olanlardan daha çox cəlb edir, buna görə də ətrafınızda aktiv şəkildə müsbət şeylər axtarmaq çox vacibdir. Bu zaman alır, lakin qısa müddətdə bu cür sabit baxış bucaqları ilə pisdən əvvəl yaxşıları görməyə başlayacaqsınız.
Bu yeni düşüncə axtarışı dövrünə başlamağın bəzi ipucları və yolları:
Özünüzə sual verin
Özünüzü mənfi düşüncələrə sürüklənərkən gördükdə, dayanın və özünüzə bir neçə sual verin. Məsələn; “Bu vəziyyətdə görə bildiyim yaxşı nədir?”, “Sevdiyim biri bu vəziyyətdə mənə necə kömək edə bilər?” və ya “Bu hadisədən nə əldə edə bilərəm?”. Bu dəyişiklik mənfiliyi dağıdır və onu müsbət düşüncələrdən ayırır.
Ən kiçik yaxşı şeylərə belə diqqət yetirin
Bəzən müsbət şeylər bir mühitdə, hadisədə və ya vəziyyətdə mənfi şeylərdən daha kiçik olur. Lakin bu, həmin kiçik yaxşılığın önəmsiz olduğu anlamına gəlmir. Bu müsbətliyi böyüdün və yalnız ona fokuslansanız və ona kifayət qədər dəyər versəniz, ən qaranlıq buludların belə gümüş bir tərəfi olduğunu xatırlamaq üçün istifadə edə bilərsiniz.
Mənfilikdən dərs çıxarın
Dərslər və öyrənmə inkişafın bir hissəsidir. Dərs ağrılı, mürəkkəb və ya ümid etdiyiniz kimi olmasa belə, öyrənmək özlüyündə yaxşı bir şeydir. Təəssüf ki, mənfi düşüncələrə qapıldıqda dərsləri görə bilməzsiniz. Bunun əvəzinə, faydasız özünə nifrət və ya özünü günahlandırma döngəsinə düşürsünüz. Özünüzdən soruşun, bu andan hansı dərsi ala bilərəm? Gələcəkdə oxşar bir vəziyyətdə necə davranaram və bundan necə qaça bilərəm? Daha faydalı olmaq üçün fərqli nə edə bilərəm? Bu hadisəni dəyişmək və təkrarını önləmək gücünün sizdə olduğunu anlayacaqsınız!
Zarafat edin
Yumor streslə mübarizə üsuludur və araşdırmalara görə, bu üsul işləyir. Zarafat edə bilmək ilkin emosional ağrının ən pis hissəsini aradan qaldırarkən beyninizin çətin məlumatları emal etməsinə kömək edir. Əlbəttə, problem hələ də mövcuddur, amma siz onunla müsbət şəkildə mübarizə aparırsınız və beyninizə gülüşün ən yaxşı dərman olduğunu öyrədirsiniz.
2. Mənfi duyğularınızla mübarizə aparmağı öyrənin
Mənfi düşüncələri müsbət düşüncələrə çevirməyə çalışmaq çox asan görünə bilər. Enerjinizi daha yaxşı istiqamətlərə yönəltmək istəyirsinizsə, daxilinizdə toplanan pis duyğuları idarə etməyi öyrənməlisiniz. Amma bunu etmək göründüyü qədər asan deyil! Duyğular güclüdür. Onlara reaksiya vermək və diqqət yetirmək insan təbiətidir, çünki bunlar beynimizin bizə nəyinsə səhv olduğunu demə üsuludur.
Bəs bu mənfi duyğularla necə mübarizə aparmaq olar ki, onları daha yaxşı şeylərə yönəldə biləsiniz? Budur bəzi məsləhətlər...
Düşüncələrinizi sorğulayın
Beyninizdə mənfi düşüncələr və duyğular yaranır. Onları rədd etmək və ya basdırmaq uzun müddətdə sizə kömək etməz, buna görə əksinə hərəkət edin – onların üzərinə gedin və izah istəyin! Bu o deməkdir ki, duyğularınızı və düşüncələrinizi sorğulamalısınız. Özünüzdən soruşun, bunlar həqiqətən əsaslıdırmı? Sizə müsbət və faydalı şəkildə xidmət edirmi? Haradan yaranır? Mənfiliyi bu şəkildə ələ almaq, duyğularınızı anlamağı və çətin vəziyyətləri idarə etməyin mənfi düşüncə döngələrindən daha yaxşı yolları olduğunu öyrənmək üçün sağlam bir üsuldur.
Tənqidi idarə etməyi öyrənin
Həqiqət budur ki, bir çox insan, xüsusilə mənfi düşüncələrə sahib olduqda, hətta konstruktiv olsa belə, tənqidi qəbul etməkdə çətinlik çəkir. Faydalı tənqidlər ala bilərsiniz, amma onları daxilən çürütmək də yayğındır. Bu o deməkdir ki, konstruktiv tənqidi dinləmək əvəzinə özünüzü “onların səhv olduğunu sübut etmək” üçün motivasiya edə və ya “kifayət qədər yaxşı deyiləm” deyə özünüzü qınaya bilərsiniz. Bunlar tənqidi işləməyin zərərli yollarıdır! Anladığınızı və üzərində düşündüyünüzü göstərən cavablar hazırlayın və bu cür geri bildirimlərdən əldə etdiyiniz öyrənmə təcrübəsinə fokuslanın.
Qeyri-müəyyənlikdə itib-batmayın
Qeyri-müəyyənlik mənfi düşüncə və duyğuların yayılmış halıdır. Lakin bu qeyri-müəyyənlik qorxuludur, çünki düşüncələrinizi qeyri-müəyyən saxlayır və onlarla üzləşməyinizi çətinləşdirir. Bu düşüncələr qorxulu ola bilər, amma onlar sizə aiddir. Buna görə də onları müəyyənləşdirin. Problemlərinizi, qorxularınızı və duyğularınızı, nə qədər məntiqsiz səslənsə belə, dəqiq şəkildə adlandırın. Araşdırmalar göstərir ki, duyğuları adlandırmaq onlarla müsbət şəkildə üzləşməyin açarıdır. Bunu etdikdə, düşüncələrinizi daha düzgün analiz edə və ilk baxışda göründüyü qədər qorxulu olmadıqlarını anlaya bilərsiniz.
Vəziyyətləri olduğundan böyük göstərməyin
Bəli, bəzən vəziyyətlər qüsurlu olur. Amma bu, dünyanın sonu olduğu anlamına gəlmir. Kiçik problemləri böyütmək və ya fəlakətləşdirmək sizə fayda verməyən və reallıqda möhkəm əsaslara söykənməyən mənfi düşüncələr yaradır. Özünüzə sual verin: bu həqiqətən bu qədər pisdir? Bir həftə sonra önəmli olacaq? Bir ay sonra? Bir il sonra? Çox vaxt beyniniz mövcud olandan daha böyük problemlər yaradır. Bu düşüncə tərzindən çıxın, müsbət düşüncə özü gələcək.
3. Mənfi duyğuları ifadə edin
Mənfi düşüncələri müsbətə çevirmək üçün əvvəlcə bu mənfiliyi ifadə etməyi öyrənməlisiniz. Düşüncələri “dəyişdirmək” hər zaman pisi yaxşıya çevirmək demək deyil. Bəzi duyğular daha dərindir və onları dəyişmək daha çətin ola bilər. Bu duyğuları ifadə etmək müsbət düşüncəyə yer açır.
Pis düşüncələrinizi ifadə etməyin bəzi yolları:
Gündəlik yazın
Araşdırmalara görə, gündəlik yazmaq mənfiliyi idarə etmək üçün təsirli üsuldur. Ən pis düşüncələrinizi sərbəst şəkildə yazmağınıza imkan verir və sonradan üzərində düşünmək üçün istiqamət verir.
Kiminləsə danışın
Duyğularınızı başqaları ilə bölüşmək onları ifadə etməyə kömək edir. Dost, ailə üzvü və ya güvəndiyiniz biri ilə danışa bilərsiniz.
İdman edin
İdman stressi və mənfi enerjini azaldır, eyni zamanda sizi daha yaxşı hiss etdirən hormonlar ifraz edir.
4. Müsbətlik üçün imkan yaradın
Müsbət şeylər hər zaman öz-özünə yaranmır. Bəzən onları yaratmaq lazımdır.
Günü müsbət təsdiqlərlə başlayın
Ətrafınızı müsbət insanlarla əhatə edin
Minnətdarlıq hissini inkişaf etdirin
Başqalarına yaxşılıq edin
Mənfi düşüncələrin bir məqsədi var, amma onların sizi idarə etməsinə icazə verməyin. Onların fərqinə vardıqca, tədricən daha yaxşı və müsbət şeylərə fokuslana bilərsiniz. Bu düşüncələr zamanla sizi inkişaf etdirən müsbət düşüncələrə çevriləcək.
Mövsüm,
AzNews.az