Azərbaycan Mərkəzi Bankının açıqladığı son statistik məlumatlar ölkə iqtisadiyyatında likvidlik səviyyəsinin və monetar dinamikanın əhəmiyyətli dərəcədə genişləndiyini göstərir. Cari ilin may ayının 1-nə olan göstəricilərə görə, pul bazasının 23 milyard 311.8 milyon manata çatması, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə təxminən 12.5% həcmində nominal artım deməkdir. Bu artım həm bank sistemindəki ehtiyatların, həm də dövriyyədəki nağd pulların həcminin artması ilə birbaşa əlaqəlidir.
Pul bazasının genişlənməsi qlobal iqtisadi tendensiyalar və daxili makroiqtisadi sabitlik fonunda bir neçə mühüm amillə izah oluna bilər. İlk növbədə, dövlət büdcəsi xərclərinin icrasındakı aktivlik və ölkəyə daxil olan xarici valyuta axınının manat kütləsi ilə sterilizasiyası pul bazasının artımını stimullaşdıran fundamental səbəblərdən biridir. Qlobal mərkəzi bankların inflyasiya ilə mübarizə üçün pul-kredit siyasətini sərtləşdirdiyi bir dövrdə, Azərbaycanda pul bazasının bu templə artması həm də iqtisadi artımın maliyyələşdirilməsi və real sektorun likvidlik ehtiyaclarının ödənilməsi məqsədi daşıyır.
İqtisadi təhlillər göstərir ki, pul bazasındakı bu cür artım bank sektorunun kreditləşmə potensialına müsbət təsir göstərir. Pul kütləsinin artması bankların resurs bazasının möhkəmlənməsinə, bu isə öz növbəsində iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrinə yönələn investisiya qoyuluşlarının artmasına zəmin yaradır. Lakin burada balanslaşdırılmış yanaşma vacibdir; çünki pul bazasının sürətli artımı inflyasiya təzyiqlərini tənzimləmək üçün mərkəzi bankdan daha çevik sterilizasiya alətlərindən (məsələn, notlar və depozit hərracları) istifadəni tələb edir.
Mövcud statistik mənzərə Azərbaycanın monetar siyasətinin daxili tələbi dəstəkləməyə yönəldiyini və manatın məzənnə sabitliyinin qorunduğu mühitdə pul kütləsinin idarəolunan səviyyədə artdığını təsdiq edir. Beynəlxalq təcrübəyə əsasən, pul bazası ilə ümumi daxili məhsul (ÜDM) arasındakı korrelyasiya bu artımın iqtisadi aktivliyin canlanmasına xidmət etdiyini söyləməyə əsas verir. Bu tendensiyanın ilin sonuna qədər davam etməsi daxili bazarın maliyyə dayanıqlığının artması və bankdankənar dövriyyənin mərhələli şəkildə leqallaşması prosesi ilə müşayiət olunacaqdır.
AzNews.az