Gürcüstanda dəmir yolu sektoruna növbəti onillikdə 1,7 milyard ABŞ dolları həcmində investisiya yatırılması planı ölkənin nəqliyyat-logistika sistemində struktur transformasiyasına yönəlmiş genişmiqyaslı strategiyanın tərkib hissəsi kimi çıxış edir. Hökumətin açıqladığı bu proqram yalnız infrastruktur yenilənməsi deyil, həm də iqtisadi səmərəliliyin artırılması, tranzit potensialının genişləndirilməsi və regiondakı rəqabət mövqeyinin gücləndirilməsi məqsədi daşıyır. Paralel olaraq, dövlət şirkətinin xalis mənfəətində ötən il qeydə alınan 30 %-lik artım sektorun maliyyə dayanıqlılığının gücləndiyini göstərir və planlaşdırılan investisiyaların iqtisadi əsaslandırmasını möhkəmləndirir.
Qlobal təcrübə göstərir ki, dəmir yolu infrastrukturuna yönələn iri həcmli investisiyalar uzunmüddətli dövrdə iqtisadi artımın mühüm drayverlərindən birinə çevrilir. Dünya Bankının və Beynəlxalq Nəqliyyat Forumunun qiymətləndirmələrinə əsasən, nəqliyyat xərclərinin 10 %-ə qədər azaldılması ticarət dövriyyəsində orta hesabla 3–5 % artım yarada bilər. Bu baxımdan Gürcüstanın vaqon və lokomotiv parkını tam yeniləmək, yeni qatarlar almaq və avtomatlaşdırılmış idarəetmə sistemlərini tətbiq etmək planı yük daşımalarının həcmini artırmaqla yanaşı, logistika xərclərinin optimallaşdırılmasına xidmət edəcək.
Xüsusilə Anakliya limanı ilə dəmir yolu bağlantısının yaradılması strateji əhəmiyyət kəsb edir. Qara dəniz üzərindən Avropa ilə Asiya arasında yük axınlarının artdığı bir dövrdə bu cür inteqrasiya olunmuş nəqliyyat şəbəkələri region ölkələri üçün əlavə tranzit gəlirləri formalaşdırır. Orta Dəhliz kimi tanınan Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun inkişafı fonunda Gürcüstanın bu təşəbbüsü regional logistika xəritəsində mövqeyini daha da gücləndirə bilər. Statistik göstəricilər də bunu təsdiqləyir: son illərdə Orta Dəhliz üzrə daşımaların həcmi illik olaraq iki rəqəmli artım tempi nümayiş etdirir və bu tendensiyanın davam edəcəyi gözlənilir.
Digər tərəfdən, sərnişin daşımalarında keyfiyyətin artırılması və səyahət müddətinin azaldılması daxili iqtisadi aktivliyi stimullaşdıran amillərdən biridir. Turizm sektorunun inkişafı baxımından Borjomi-Bakuriani xəttinin bərpası kimi layihələr əlavə dəyər yaradır. Bu, xüsusilə xidmət sektorunun ÜDM-də payının artdığı ölkələr üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Bununla belə, belə iri layihələrin uğuru yalnız maliyyə resurslarının cəlb edilməsindən deyil, idarəetmə effektivliyindən asılıdır. Beynəlxalq təcrübə göstərir ki, infrastruktur layihələrində şəffaflıq və institusional nəzarət səviyyəsi yüksəldikcə investisiya səmərəliliyi də artır. Gürcüstan hökumətinin korrupsiya ilə mübarizə və idarəetmə keyfiyyətinin yüksəldilməsi ilə bağlı vurğuları bu kontekstdə mühüm əhəmiyyət daşıyır və layihənin risklərinin azaldılmasına yönəlmiş yanaşma kimi qiymətləndirilə bilər.
Ümumilikdə, bu təşəbbüs regionda nəqliyyat marşrutları uğrunda rəqabətin gücləndiyi bir mərhələdə Gürcüstanın strateji addımı kimi dəyərləndirilə bilər. İnfrastrukturun modernləşdirilməsi yalnız qısa müddətli iqtisadi aktivlik yaratmaqla kifayətlənmir, həm də uzunmüddətli perspektivdə ölkənin tranzit və logistika mərkəzinə çevrilməsi üçün zəmin formalaşdırır. Bu isə Cənubi Qafqazda iqtisadi inteqrasiyanın dərinləşməsi və ticarət əlaqələrinin genişlənməsi baxımından əlavə imkanlar yaradır.
Nuray,
AzNews.az