Kriptovalyuta bazarında son sutka ərzində müşahidə olunan nisbi eniş investor davranışlarında ehtiyatlılığın artdığını göstərsə də, bazarın ümumi strukturunda ciddi panika əlamətləri hələlik müşahidə olunmur. Bitcoin və Ethereum kimi aparıcı aktivlərin dəyər itirməsi fonunda bəzi alternativ rəqəmsal aktivlərin, xüsusilə qızıla indekslənmiş tokenlərin və məxfilik yönümlü kriptovalyutaların bahalaşması kapitalın bazar daxilində istiqamət dəyişdirdiyini göstərir.
“Bitcoin”in 80 min dollar səviyyəsindən aşağı enməsi texniki baxımdan korreksiya xarakterli hərəkət kimi qiymətləndirilə bilər. Son illərdə kriptovalyuta bazarında yüksək volatillik normaya çevrilib və qısamüddətli qiymət dəyişiklikləri daha çox investor sentimenti, monetar siyasət gözləntiləri və tənzimləyici xəbərlərlə əlaqələndirilir. ABŞ-də kriptovalyutaların hüquqi statusu və nəzarət mexanizmləri ilə bağlı yeni təşəbbüslərin gündəmə gəlməsi bazarda qeyri-müəyyənliyi artıran əsas amillərdən biri hesab olunur.
Digər tərəfdən, qızıla indekslənmiş rəqəmsal aktivlərin bahalaşması investorların təhlükəsiz liman alətlərinə marağının artdığını göstərir. Tether Gold və PAX Gold kimi aktivlərin qiymətində artım qlobal bazarlarda qızılın bahalaşması ilə paralel gedir. Tarixi olaraq geosiyasi risklərin və inflyasiya narahatlıqlarının artdığı dövrlərdə investorlar qızıl və ona bağlı maliyyə alətlərinə yönəlirlər. Rəqəmsal qızıl tokenləri isə bu tendensiyanın kriptovalyuta bazarındakı yeni forması kimi çıxış edir.
Bazar kapitallaşmasının 2,68 trilyon dollara geriləməsi ümumi risk iştahasının müəyyən qədər zəiflədiyini göstərsə də, bu göstərici kriptovalyuta sektorunun hələ də qlobal maliyyə sistemində böyük həcmə malik alternativ aktiv sinfi olaraq qaldığını təsdiqləyir. Müqayisə üçün, bir neçə il əvvəl bu bazarın ümumi dəyəri trilyon dollar həddini belə keçmirdi. Bu isə rəqəmsal aktivlərin artıq marjinal investisiya aləti deyil, institusional investorların da daxil olduğu geniş maliyyə ekosisteminə çevrildiyini göstərir.
Maraqlı tendensiyalardan biri də məxfilik yönümlü və texnoloji əsaslı aktivlərə marağın davam etməsidir. Monero, Zcash və Bittensor kimi aktivlərdə artım bazarın yalnız əsas tokenlərdən ibarət olmadığını, investorların fərqli texnoloji və funksional seqmentlərə yönəldiyini göstərir. Xüsusilə süni intellekt və blokçeyn texnologiyalarının inteqrasiyası ilə bağlı layihələrə maraq son aylarda daha da artıb.
Bununla yanaşı, bazarın gələcək dinamikası əsasən iki amildən asılı olacaq: qlobal monetar siyasətin istiqaməti və tənzimləyici çərçivələrin formalaşması. ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin faiz siyasəti kriptovalyutalara yönələn likvidliyin həcminə birbaşa təsir göstərir. Faizlərin yüksək qalması riskli aktivlərə marağı zəiflədə bilər, əks halda yumşalma siqnalları kripto bazarında yeni yüksəliş dalğası yarada bilər.
Ümumilikdə, son eniş kriptovalyuta bazarında struktur zəifləmədən daha çox kapitalın yenidən mövqelənməsi kimi görünür. İnvestorlar bir tərəfdən tənzimləyici riskləri qiymətləndirir, digər tərəfdən isə qlobal iqtisadi qeyri-müəyyənlik fonunda alternativ aktivlər arasında daha balanslı portfel formalaşdırmağa çalışırlar. Bu isə bazarın əvvəlki illərlə müqayisədə daha yetkin və diversifikasiya olunmuş mərhələyə daxil olduğunu göstərir.
Nuray, AzNews.az