2025-ci ildə Azərbaycanda turizm və ictimai iaşə sektoru müsbət dinamika nümayiş etdirsə də, əvvəlcədən müəyyən edilmiş hədəflərə tam nail ola bilməyib.
Aznews.az xəbər verir ki, bu barədə Hesablama Palatasının "2025-ci il dövlət büdcəsinin icrası" haqqında qanun layihəsinə verdiyi Rəydə bildirilir.
Sənədə əsasən, ötən il turizm və ictimai iaşə sektorunda real artım 8,5 % təşkil edib. Halbuki ilin əvvəlində bu sahə üzrə 15,9 %-lik artım proqnozlaşdırılıb Sonradan gözlənilən göstərici 9,9 %-ə endirilsə də, faktiki nəticə bundan da aşağı olub.
Palatanın təhlillərinə əsasən, qeyri-neft-qaz sektorunda artıma ən böyük töhfə nəqliyyat və ticarət sahələrindən gəlib.
Bu məlumatın arxasında maraqlı bir iqtisadi məqam dayanır: turizm və ictimai iaşə sektoru artsa da, gözləntiləri doğrultmayıb.
Hesablama Palatasının rəyinə görə, 2025-ci ildə Azərbaycanda turizm və ictimai iaşə sektoru 8,5 faiz real artım nümayiş etdirib. Bu göstərici müsbət hesab olunsa da, hökumətin və iqtisadi qurumların ilin əvvəlində proqnozlaşdırdığı 15,9 faizlik artımdan xeyli aşağıdır. Hətta sonradan proqnoz 9,9 faizə endirilsə də, faktiki nəticə bu həddi də keçə bilməyib.
Bu, bir tərəfdən pandemiyadan sonrakı bərpa prosesinin artıq əvvəlki sürətlə davam etmədiyini göstərir. Son illərdə turizmdə müşahidə olunan yüksək artım əsasən aşağı bazadan qaynaqlanırdı. Bazar müəyyən dərəcədə sabitləşdikcə artım tempinin azalması təbii proses hesab olunur.
Digər tərəfdən, nəticələr göstərir ki, ölkəyə gələn turistlərin sayında artım olsa da, bu artım iqtisadi proqnozlarda nəzərdə tutulan səviyyəyə çatmayıb. Burada regiondakı geosiyasi proseslər, beynəlxalq nəqliyyat xərcləri, qlobal iqtisadi zəifləmə və turistlərin xərcləmə davranışındakı dəyişikliklər rol oynamış ola bilər.
Hesablama Palatasının təhlili daha bir vacib tendensiyanı ortaya qoyur. Qeyri-neft-qaz sektorunun əsas lokomotivi kimi turizm deyil, nəqliyyat və ticarət sahələri çıxış edib. Bu isə Azərbaycanın tranzit ölkə kimi mövqeyinin gücləndiyini, eyni zamanda daxili və xarici ticarət dövriyyəsinin iqtisadi artıma daha böyük təsir göstərdiyini göstərir.
Əslində, turizm sektorunun proqnozlardan geri qalması hökumət üçün də müəyyən siqnaldır. Son illərdə hotellərin, istirahət mərkəzlərinin və turizm infrastrukturunun inkişafına böyük investisiyalar yatırılıb. Bu investisiyaların tam səmərə verməsi üçün turist axınının daha sürətli artması, xidmət keyfiyyətinin yüksəldilməsi və Azərbaycanın beynəlxalq turizm bazarında daha fəal tanıdılması vacib olaraq qalır.
Beləliklə, 2025-ci ilin nəticələri göstərir ki, turizm və ictimai iaşə sektoru inkişafını davam etdirsə də, qeyri-neft iqtisadiyyatının əsas hərəkətverici qüvvəsi hələlik nəqliyyat və ticarət sahələri olaraq qalır. Bu isə iqtisadi diversifikasiyanın davam etdiyini göstərsə də, turizm sektorunun hələ də reallaşdırılmamış potensialının olduğunu ortaya qoyur.
Nuray
Aznews.az