Doğuş travmalarını dəqiq müəyyən etmək üçün təkcə körpənin zahiri görünüşünə baxmaq kifayət etmir. Qiymətləndirmə adətən doğuş tarixçəsi, pediatrik müayinə və lazım gəldikdə görüntüləmə və digər müayinələrin birlikdə aparılması ilə həyata keçirilir. Yenidoğulmuş ilk 24 saat ərzində başdan-ayağa müayinə edilməlidir.
Məsələn, körpənin bir qolunu digərindən az hərəkət etdirməsi, qolun müəyyən vəziyyətdə qalması və reflekslərin zəifləməsi doğuş zamanı sinir zədələnməsindən, xüsusilə braxial pleksus zədəsindən şübhələndirə bilər. Həkim hər iki tərəfin hərəkətini, əzələ tonusunu və yenidoğulmuş reflekslərini müqayisə edir.
Sümük zədələnməsində körpənin hərəkətində məhdudiyyət, ağrıya reaksiya və körpücük sümüyü nahiyəsində həssaslıq kimi əlamətlər araşdırılır. Şübhə olduqda rentgen və digər görüntüləmə üsullarından istifadə edilə bilər.
Baş və beyin travmaları isə daha diqqətli qiymətləndirmə tələb edir. Körpədə qıcolma, həddindən artıq yuxululuq, apne, qeyri-normal nevroloji müayinə və digər narahatedici əlamətlər varsa, kəllədaxili qanaxmanı araşdırmaq üçün kranial USM, KT və ya MRT seçilə bilər. MRT beyin zədələrinin müəyyən edilməsində daha həssasdır, KT isə təcili hallarda daha sürətli nəticə verə bilər.
Burada vacib məqam budur ki, hər doğuşdan sonra yaranan şişkinlik və göyərmə travma və ya ciddi zədələnmə demək deyil. Doğuş prosesindən sonra bəzi yüngül şişkinlik və göyərmələr normal ola və öz-özünə keçə bilər.
Əgər söhbət konkret olaraq yeni doğulmuş körpədə doğuş travmasından gedirsə, qol və ayağın hərəkətsizliyi, qidalanmada çətinlik, davamlı qusma, qıcolma, nəfəs alma problemi, həddindən artıq süstlük və ya huşda dəyişiklik kimi əlamətlər olduqda uşağı təcili pediatr/neonatoloq müayinə etməlidir.
Nuray
Aznews.az