Bu ilin sentyabr ayında Bakı şəhərində fərdi yaşayış evləri üzrə orta illik qiymət artımı ötən ilin eyni ayı ilə müqayisədə 13,5 % olub.
Bu barədə Azərbaycan Qiymətləndiricilər Cəmiyyəti (AQC) bildirir.
Məlumata görə, bu seqmentdə ən yüksək göstərici Səbail rayonunda qeydə alınıb – 24,3 %.
Ötən ay paytaxtın Nizami rayonunda artım 17,1 %, Nərimanovda 16,9 %, Xəzərdə 16,6 %, Nəsimidə 14,3 %, Sabunçuda isə 13,9 % təşkil edib.
Sentyabrda Bakının Binəqədi rayonunda fərdi yaşayış evlərinin qiyməti 12,8 %, Suraxanıda 11,5 %, Yasamalda 10,6 %, Xətaidə 9,8 % artıb.
Qaradağda artım 7,1 %, Pirallahıda isə 8,1 % səviyyəsində olub.
Avqusta nisbətən isə Bakıda fərdi yaşayış evləri 1,2 % bahalaşıb. Ən yüksək qiymət artımı yenə də Səbaildə qeydə alınıb – 2,28 %. Nizamidə - 1,53 %, Nərimanovda isə 1,51 %, Xəzər rayonunda 1,39 %, Nəsimidə 1,28 % yüksəlib.
Ötən ay Sabunçu rayonunda 1,24 %, Suraxanıda 1,03 % artıb.
Sentyabr ayında Binəqədidə 1,08 %, Yasamalda qiymətlər 0,95 %, Pirallahıda 0,81 %, təşkil edib.
Nisbətən aşağı artım Xətaidə (0,8%) və Qaradağda (0,72 %) müşahidə olunub.
Bakının daşınmaz əmlak bazarında qiymət dəyişiklikləri əmlakın növündən, yerləşdiyi rayondan, bazardakı tələb və təklifdən, ərazinin xüsusiyyətlərindən və alıcı davranışından asılı olaraq fərqlənib.
AQC qiymətləndirmə zamanı bazar qiymətlərinin təhlili, əvvəlki dövrlərlə müqayisələr, rayonlar üzrə qiymət fərqləri, bazar iştirakçılarının və ekspertlərin rəyləri, sorğu nəticələri, eləcə də tələb-təklif dinamikasını nəzərə alıb. Rayonlar üzrə göstəricilərin hesablanmasında ərazilərin bazardakı çəkisi və əhali amili də nəzərə alınıb.
Burada əsas diqqət çəkən məqam odur ki, Bakıda fərdi yaşayış evlərinin bahalaşması artıq tək-tək rayonların problemi deyil, paytaxt daşınmaz əmlak bazarında sistemli qiymət artımıdır.
Sentyabrda illik artımın 13,5% olması, aylıq artımın isə 1,2% təşkil etməsi göstərir ki, bazarda qiymətlər yüksəlməkdə davam edir. Xüsusilə Səbaildə illik 24,3%, Nizamidə 17,1%, Nərimanovda 16,9% artım olduqca ciddi göstəricidir.
Burada maraqlı məqam odur ki, artım yalnız şəhərin ən bahalı və mərkəzi rayonları ilə məhdudlaşmır. Xəzər, Sabunçu, Binəqədi, Suraxanı kimi ərazilərdə də ikirəqəmli illik bahalaşma qeydə alınıb. Bu isə tələbin Bakı ətrafı və nisbətən daha əlçatan ərazilərə də yayıldığını göstərir.
Əslində rəqəmlər bizə mənzil bazarından daha böyük bir problemi göstərir: Bakıda yaşamaq getdikcə bahalaşır. Fərdi evlərin qiymətinin 10-15 faiz, bəzi rayonlarda isə 20 faizdən çox artması əhalinin mənzilə çıxış imkanlarını zəiflədir. Gəlirlər qiymətlər qədər sürətlə artmırsa, bu proses orta gəlirli ailələrin mənzil sahibi olmasını daha da çətinləşdirir.
Digər tərəfdən, fərdi yaşayış evlərinin qiymət artımında torpaq çatışmazlığı, tikinti xərcləri, şəhərin genişlənməsi, infrastruktur və nəqliyyat imkanları ilə yanaşı, sənədsiz və hüquqi statusu qeyri-müəyyən evlərin bazardakı vəziyyəti də ayrıca araşdırılmalıdır.
Bu səbəbdən məsələ yalnız “evlər bahalaşdı” xəbəri kimi təqdim edilməməlidir. Daşınmaz əmlak qiymətlərinin sürətli artımı sosial məsələdir. Dövlət üçün əsas sual da budur: Bakı sakinlərinin gəlirlərinin hansı hissəsi mənzil almağa və ya kirayə haqqına gedir və bu yük getdikcə nə qədər ağırlaşır?
13,5 faizlik illik bahalaşma bir statistika deyil, Bakıda mənzilə əlçatanlığın hansı istiqamətdə dəyişdiyini göstərən sosial-iqtisadi göstəricidir.
Nuray
Aznews.az