Bu ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda istehlak qiymətləri ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 5,7% artıb.
Aznews.az xəbər verir ki, bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi məlumat yayıb.
Xatırladaq ki, bu ilin 8 ayında da ölkədə orta illik inflyasiya 5,7 % olub.
Bu ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda istehlak qiymətləri ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 5,7% artıb. Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, orta illik inflyasiya göstəricisi yanvar-avqust aylarında da eyni səviyyədə olub. Bu, ilin ilk doqquz ayında qiymət artımının ümumi tempində ciddi dəyişiklik qeydə alınmadığını göstərir. Bununla belə, inflyasiyanın sabit qalması qiymətlərin artmadığı deyil, artım sürətinin əvvəlki dövrlə müqayisədə eyni səviyyədə olduğu anlamına gəlir.
İnflyasiyanın iqtisadiyyata təsirini qiymətləndirərkən yalnız ümumi göstəriciyə deyil, ayrı-ayrı məhsul və xidmət qrupları üzrə qiymət dəyişikliklərinə də diqqət yetirmək lazımdır. Ərzaq məhsulları, mənzil-kommunal xidmətlər, nəqliyyat və səhiyyə xərcləri əhalinin gündəlik büdcəsində mühüm yer tutur. Bu sahələrdə qiymətlərin ümumi inflyasiyadan daha sürətlə artması ailələrin xərclərini yüksəldə və digər istehlak istiqamətləri üçün ayırdıqları vəsaiti məhdudlaşdıra bilər. Əksinə, bəzi məhsul qruplarında qiymət artımının zəifləməsi ümumi inflyasiya göstəricisinin sabit qalmasına şərait yarada bilər.
İnflyasiyanın 5,7% səviyyəsində qalması gəlirlərin dinamikasını da ön plana çıxarır. Əməkhaqqı, pensiya və digər gəlirlər qiymətlərdən daha sürətlə artırsa, əhalinin real alıcılıq qabiliyyəti yüksələ bilər. Lakin gəlirlərin artım tempi inflyasiyadan geri qalarsa, nominal gəlirlər artsa belə, həmin vəsaitlə əvvəlki həcmdə məhsul və xidmət almaq çətinləşə bilər. Buna görə də əhalinin sosial rifahını qiymətləndirərkən nominal gəlirlərlə yanaşı, real gəlirlərin dəyişməsi və əsas istehlak xərclərinin dinamikası da nəzərə alınmalıdır.
Qiymət artımının davamlılığına daxili və xarici amillər təsir göstərir. İdxal olunan məhsulların qiymətləri, beynəlxalq ərzaq və enerji bazarlarında dəyişikliklər, daşınma xərcləri, istehsal məsrəfləri və daxili tələbin səviyyəsi inflyasiya prosesində rol oynayır. Eyni zamanda, istehsal və təchizat zəncirlərinin səmərəliliyi, rəqabət mühiti və məhsuldarlığın yüksəldilməsi qiymət təzyiqlərinin yumşaldılmasına kömək edə bilər. Bu amillərin təsiri müxtəlif sahələrdə eyni olmadığından inflyasiyanın səbəblərini yalnız bir göstərici ilə izah etmək düzgün olmaz.
Orta illik inflyasiyanın səkkiz və doqquz aylıq dövrlərdə 5,7% olması qiymət dinamikasının izlənməsi baxımından əhəmiyyətlidir. Bununla belə, növbəti aylarda inflyasiyanın hansı istiqamətdə dəyişəcəyini müəyyənləşdirmək üçün aylıq qiymət indeksləri, əsas məhsul qrupları üzrə artım tempi və istehsalçı qiymətlərinin dinamikası da təhlil edilməlidir. İqtisadi siyasət baxımından əsas məsələ qiymət sabitliyini qorumaqla yanaşı, iqtisadi fəallığı və əhalinin alıcılıq qabiliyyətini dəstəkləyən şəraitin təmin edilməsidir.
Beləliklə, Azərbaycanda yanvar-sentyabr ayları üzrə 5,7%-lik inflyasiya göstəricisi qiymət artımının sabit tempdə davam etdiyini göstərir. Lakin bu göstəricinin əhali və biznes üçün real nəticələri gəlirlərin artımından, istehlak səbətinin strukturundan və ayrı-ayrı sahələrdə qiymətlərin dəyişməsindən asılıdır. Növbəti dövrdə inflyasiyanın səviyyəsi ilə yanaşı, onun hansı məhsul və xidmətlər üzrə formalaşması da iqtisadi mənzərənin qiymətləndirilməsində mühüm rol oynayacaq.
Nuray,
AzNews.az