"Bəzən böyük siyasi dəyişikliklər gurultulu bəyanatlarla deyil, xəritə üzərində çəkilən bir elektrik xətti ilə başlayır. Oktyabrın 8-də Gorusda Azərbaycan və Ermənistan nümayəndələrinin TRIPP layihəsi çərçivəsində enerji infrastrukturu ilə bağlı texniki məsələləri müzakirə etməsi məhz bu baxımdan diqqətəlayiqdir. Əslində, burada söhbət yalnız elektrik xətlərindən getmir. Söhbət onilliklər boyu qarşıdurma məkanı olmuş bir coğrafiyanın tədricən əməkdaşlıq məkanına çevrilməsi imkanından gedir".
Bu fikirləri Aznews.az-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Vüqar İskəndərov deyib.
Qeyd edək ki, Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh gündəliyi tədricən siyasi müzakirələrdən konkret əməkdaşlıq istiqamətlərinə doğru genişlənir. Oktyabrın 8-də Gorus şəhərində keçirilən görüşdə tərəflərin nümayəndələri TRIPP layihəsi çərçivəsində elektrik xətlərinin çəkilməsi ilə bağlı texniki məsələləri nəzərdən keçiriblər. Enerji infrastrukturunun bu prosesə daxil olması regionda qarşılıqlı iqtisadi əlaqələrin inkişafı baxımından yeni imkanlar yarada bilər. Bu fonda sözügedən təşəbbüsün regional əməkdaşlığa və Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin normallaşmasına hansı təsiri göstərəcəyi diqqət mərkəzindədir.
Deputat qeyd edib ki, bu prosesdə ən diqqətçəkən məqam diplomatiyanın getdikcə mühəndislərin fəaliyyət sahəsinə çevrilməsidir.
"Dünən siyasi masada müzakirə edilən məsələlər bu gün texniki layihələr səviyyəsinə keçir. Bu isə normallaşmanın mühüm göstəricisidir. Çünki siyasi bəyanatlar niyyəti ifadə edir, infrastruktur isə həmin niyyətin nə dərəcədə ciddi olduğunu göstərir. TRIPP layihəsinə yalnız nəqliyyat dəhlizi kimi baxmaq məsələnin miqyasını kiçiltmək olardı. Burada daha böyük geoiqtisadi perspektiv var. Nəqliyyat, enerji və gələcəkdə digər kommunikasiya xətlərinin bir-birini tamamlaması Cənubi Qafqazı sadəcə tranzit ərazisindən regional iqtisadi inteqrasiya məkanına çevirə bilər. Azərbaycan isə bu sistemin əsas iştirakçılarından biri olmaq üçün həm coğrafi üstünlüyə, həm də formalaşmış infrastruktura malikdir. Digər tərəfdən, Ermənistan üçün də seçim getdikcə aydınlaşır. İllərlə davam edən təcrid siyasətinin iqtisadi nəticələri ortadadır. İndi İrəvan qarşısında real imkan yaranır: ya keçmişin siyasi stereotiplərinə bağlı qalmaq, ya da Azərbaycanın təşəbbüsləri ilə formalaşan yeni regional iqtisadi reallıqda iştirak etmək. Burada əsas məsələ bəyanatların çoxluğu deyil, götürülən öhdəliklərin yerinə yetirilməsidir.
Azərbaycan üçün TRIPP-in strateji əhəmiyyəti xüsusilə böyükdür. Ölkəmizin əsas hissəsi ilə Naxçıvan arasında dayanıqlı bağlantının təmin olunması milli prioritetdir. Eyni zamanda, bu marşrutun Orta Dəhlizlə əlaqələndirilməsi Azərbaycanı Mərkəzi Asiya, Türkiyə və Avropa arasında daha mühüm nəqliyyat və enerji qovşağına çevirə bilər. Bu isə yalnız tranzit gəlirləri deyil, yeni investisiyalar, logistika imkanları və uzunmüddətli iqtisadi üstünlüklər deməkdir. Burada bir siyasi incəlik də var. Azərbaycan regionda sülhün yalnız kağız üzərində qalmasında maraqlı deyil. Bakı elə bir qarşılıqlı iqtisadi maraqlar sistemi formalaşdırmağa çalışır ki, gələcəkdə qarşıdurma əməkdaşlıqdan daha baha başa gəlsin. Əslində, davamlı sülhün ən güclü təminatlarından biri də budur.
Lakin texniki təmasları hələ bütün problemlərin həlli kimi təqdim etmək doğru olmaz. Qarşıda hüquqi, təhlükəsizlik və praktiki icra məsələləri var. Əsas odur ki, Ermənistan siyasi iradə nümayiş etdirsin və prosesin süni şəkildə ləngidilməsinə imkan verməsin. Nəticə etibarilə, Gorus görüşünün əhəmiyyəti çəkiləcək elektrik xətlərinin uzunluğu ilə deyil, onların yaradacağı siyasi və iqtisadi imkanlarla ölçülməlidir.
Çünki elektrik xətləri enerji daşıyır, amma bu xətlərin arxasında dayanan siyasi iradə bütöv bir regionun gələcəyini dəyişə bilər.
Azərbaycanın məqsədi də məhz budur: keçmişin münaqişə coğrafiyasını gələcəyin əməkdaşlıq xəritəsinə çevirmək".
Rəfiqə Namazəliyeva,
AzNews.az