Qlobal düyü bazarında qiymət artımı anonsu - ŞƏRH

Dünya Bankının qlobal əmtəə bazarları ilə bağlı son hesabatı strateji ərzaq məhsullarından biri olan düyünün qiymət konyunkturunda növbəti iki il üçün fərqli dinamikanın gözlənildiyini ortaya qoyur. Yenilənmiş proqnozlara əsasən, 2026-cı ildə bir ton düyünün qiymətinin 401 ABŞ dolları səviyyəsində sabit qalacağı, 2027-ci ildə isə cüzi artımla 413 dollara yüksələcəyi gözlənilir. Bu rəqəmlər illik müqayisədə 2026-cı ildə 1,7%-lik azalma, növbəti ildə isə 3%-lik bərpa meyillərinin üstünlük təşkil edəcəyindən xəbər verir.

Qlobal kənd təsərrüfatı bazarlarında qiymət formalaşması iqlim dəyişikliyi, logistik xərclər və iri ixracatçı ölkələrin ticarət siyasəti kimi fundamental amillərdən birbaşa asılıdır. Dünya Bankının 2026-cı il üçün qiymət azalması proqnozu təklif zəncirindəki stabilləşmə və əsas istehsalçı bölgələrdə məhsuldarlığın artımı gözləntiləri ilə izah oluna bilər. Xüsusilə Hindistan kimi nəhəng ixracatçıların ticarət məhdudiyyətlərini yumşaltması və ya bazara daxil olan yeni məhsul həcminin tələbi üstələməsi dünya bazarında qiymət təzyiqini müvəqqəti azaldan faktorlardır. Lakin 2027-ci il üçün proqnozlaşdırılan 3%-lik artım uzunmüddətli dövrdə artan qlobal tələbat və istehsal xərclərinin (gübrə, yanacaq və işçi qüvvəsi) yüksəlməsi tendensiyası ilə şərtlənir.

Azərbaycan kimi düyü idxalından müəyyən dərəcədə asılı olan ölkələr üçün bu cür proqnozlar daxili bazarın qiymət sabitliyi və ərzaq təhlükəsizliyi strategiyasının planlaşdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Dünya bazarındakı bu cüzi dalğalanmalar daxili inflyasiya səviyyəsinə kəskin təsir etməsə də, rəsmi statistikada əks olunan tendensiyalar yerli istehsalın təşviqi və idxalın diversifikasiyası zərurətini bir daha gündəmə gətirir. Dünya Bankının hesabatı göstərir ki, kəskin qiymət şokları gözlənilməsə də, aqrar məhsullar bazarında volatillik (dəyişkənlik) qaçılmazdır. Bu mənada, qlobal qiymət trendlərinə uyğun olaraq strateji ehtiyatların idarə edilməsi və aqrar sektorun dəstəklənməsi daxili bazarda istehlakçıların qiymət artımlarından sığortalanması üçün əsas mexanizm rolunu oynamalıdır.

AzNews.az