10 min dollardan çox krediti olanlara dövlət dəstəyi - İqtisadçı şərhi

"Bununla bağlı martın əvvəllərində hökumətə təkliflər təqdim etmişik"

Bu gündən problemli kreditlər üzrə kompensasiyaların verilməsinə başlanılıb. Həmçinin 10 min dollardan yuxarı krediti olanlara da kompensasiyanın verilməsi məsələsi gündəmə gəlib.

İqtisadçı ekspert Vüqar Bayramov AzNews.az-a müsahibəsində bu məsələnin də yaxın zamanlarda həllini tapacağına ümid edir.

- Kompensasiyaların verilməsi zamanı adlarını Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının formalaşdırdığı portaldakı siyahıda tapmayanlar nə etməlidirlər?

- Bizə olan müraciətlər göstərir ki, bəzi vətəndaşlarımız bu portalda aprelin 15-dən əvvəl onlara çatacaq kompensasiya məbləği barədə məlumat ala biliblər. Amma aprelin 15-dən sonra həmin məlumatlar artıq portalda yoxdur. Bu hal ilə rastlaşan vətəndaşlarımız palatanın yanında formalaşdırılan apellyasiya komissiyasına müraciət etməlidirlər. Müraciət palatanın internet səhifəsində onlayn olaraq həyata keçirilir. Komissiya 15 gün ərzində müraciətə baxıb cavablandırmalıdır.

- Kompensasiya almaq hüququ olduğunu iddia edən, amma adı heç zaman portalda qeyd olunmayan vətəndaşlarımız nə etməlidirlər?

- Belə vətəndaşlarımız da eyni ilə apellyasiya komissiyasına müraciət etməlidirlər.

- Əgər apellyasiya komissiyası vətəndaşın müraciətinə müsbət cavab verməzsə, o zaman növbəti addım nə ola bilər?

- Bu halda Azərbaycan qanunvericiliyinə uyğun olaraq belə vətəndaşlarımızın məhkəməyə müraciət etməklə iddialarını davam etdirmək hüquqları var. Məhkəmə iddianı təsdiq etdiyi halda kompensasiyanın verilməsi mümkündür.

- Hesablanmış və artıq ödənilmiş faiz və cərimələr nəzərə alınacaqmı?

- Qaydalara əsasən bankın tətbiq etdiyi güzəşt kompensasiya məbləğindən çıxılır, amma təəssüf ki, oxşar yanaşma artıq ödənilmiş cərimə və faizlərə aid deyil. Məsələn, vətəndaşımız bankdan 10 min dollara kredit alıb və ikinci devalvasiya zamanı onun əsas məbləği 6 min dollar olub. Daha sonra bank ona məzənnə fərqi daxil olmaqla 2000 manatlıq güzəşt tətbiq edib və borc bağlanıb. Bu zaman 2 min manat ona hesablanmış 4800 manat kompensasiya məbləğindən azaldılır. Təsəvvür edək ki, digər vətəndaşımız da 10 min dollar kredit götürüb və ona da 4800 manat kompensasiya hesablanıb, amma devalvasiyadan sonra bank ona 2000 manatlıq artıq hesablanmış faiz və cərimə ödətdirib və həmin borc da bağlanıb. Bu zaman kompensasiya məbləğində vətəndaşın artıq ödədiyi cərimə və faizlər nəzərə alınmır. Bu o deməkdir ki, mexanizm bank verdiyi güzəşti nəzərə alır, amma bankın vətəndaşdan aldığı artıq vəsait nəzərə alınmır. Bu baxımdan da, bu məsələlərin vətəndaşın artıq ödənişləri nəzərə alınmaqla tənzimlənməsi məqsədəuyğundur.

- 10 min dollardan artıq olan kreditlərə kompensasiya veriləcəkmi?

- Biz 10 min dollardan artıq olan kreditlərə differensial olaraq güzəştin verilməsi ilə bağlı təkliflərimizi martın əvvəllərində hökumətə təqdim etmişik və ümid edirik ki, bu məsələ yaxın zamanlarda həllini tapacaq. 10 min dollardan çox krediti olan vətəndaşlarımızın ilk 10 min dollar kreditinə kompensasiya verilməsini vacib hesab edirik.

- Bəzi avtomobil kreditlərində kredit bir şəxsin adınadır, amma borcu digəri, yəni avtomobili alan ödəyib, bu halda kompensasiya necə ödəniləcək?

- Bizə olan müraciətlər göstərir ki, belə halların da sayı az deyil. Bu halda krediti ödəyən şəxs məhkəməyə müraciət etməklə krediti onun ödədiyini təsdiq etməlidir. Məhkəmə qərarından sonra kompensasiya borcu qaytarana ödənilə bilər.

- Kompensasiyaların verilməsi nə zamanadək davam edəcək?

- Kompensasiyaların iyunun əvvəlinədək verilməsi nəzərdə tutulub. Buna görə də, məhkəmə qərarı kompensasiya alacaq vətəndaşlarımız və o cümlədən ödəniş etmiş zaminlər daha qısa zamanda hüquqi proseduraları keçməyə çalışmalıdırlar.

Bahar RÜSTƏMLİ

AzNews.az

image description