Metanol istehsalı yarıbayarı azalıb - ŞƏRH

Bu ilin yanvar-may aylarında Azərbaycanda 86,5 min ton həcmində metanol (metil spirit) istehsal olunub.

Aznews.az xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin ilk 5 ayı ilə müqayisədə 52,9 % azdır.

Bu ilin iyunun 1-nə 30,3 min ton hazır məhsul qalığı yaranıb.

Qeyd edək ki, Metanol Bakının Qaradağ rayonundakı Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) Metanol Zavodunda istehsal edilir. 2013-cü ildə istismara verilmiş zavod 2016-cı ildənn SOCAR-ın törəmə müəssisəsi - "SOCAR Metanol" MMC-nin idarəçiliyi altında fəaliyyət göstərir, 2017-ci ilin avqust ayından isə şirkətin mülkiyyətinə keçib. Müəssisə illik 650-700 min ton metanol istehsal etmək gücünə malikdir. İstehsalatda xammal olaraq təbii qaz və duzlaşdırılmış su istifadə olunur.

Azərbaycanda metanol istehsalının bu ilin ilk beş ayında 52,9 faiz azalaraq 86,5 min tona düşməsi kimya sənayesində diqqət çəkən hadisələrdən biridir. Xüsusilə nəzərə alsaq ki, Qaradağda yerləşən və ölkənin bu sahədə yeganə iri istehsal müəssisəsi olan SOCAR Metanol Zavodunun illik istehsal gücü 650-700 min ton təşkil edir, mövcud göstərici müəssisənin potensialından xeyli aşağı istifadə olunduğunu göstərir.

Metanol neft-kimya sənayesində strateji məhsullardan hesab olunur. O, plastik, boya, yapışdırıcı, formaldehid, sintetik yanacaq və digər sənaye məhsullarının istehsalında geniş istifadə edilir. Buna görə də istehsal həcmlərindəki dəyişikliklər təkcə daxili sənaye prosesləri ilə deyil, həm də beynəlxalq bazarlardakı vəziyyətlə bağlı olur.

İstehsalın kəskin azalmasının müxtəlif səbəbləri ola bilər. Bunlar arasında planlı texniki dayanma, təmir işləri, təbii qaz təminatı ilə bağlı dəyişikliklər, dünya bazarında metanol qiymətlərinin enməsi və ya ixrac sifarişlərinin azalması yer ala bilər. Metanol istehsalının əsas hissəsi ixraca yönəldiyindən beynəlxalq bazarlardakı tələb dəyişiklikləri müəssisənin fəaliyyətinə birbaşa təsir göstərir.

Digər tərəfdən, iyunun 1-nə 30,3 min ton hazır məhsul qalığının mövcud olması istehsal olunmuş məhsulun tam şəkildə bazara çıxarılmadığını göstərir. Bu, ixrac müqavilələrinin icra qrafiki, logistika məsələləri və ya bazar şəraitinin daha əlverişli olmasının gözlənilməsi ilə bağlı ola bilər.

Ümumilikdə, statistik göstəricilər metanol istehsalında müvəqqəti zəifləmə tendensiyasını ortaya qoyur. Bunun davamlı proses, yoxsa texniki və ya bazar amilləri ilə bağlı qısamüddətli azalma olduğunu müəyyən etmək üçün növbəti aylardakı istehsal göstəriciləri həlledici olacaq. Çünki SOCAR Metanol Zavodu Azərbaycanın qeyri-neft ixracında və neft-kimya sənayesində mühüm rol oynayan strateji müəssisələrdən biridir.

Nuray, Aznews.az