“Azərbaycanın nikah və boşanma statistikasında yeni tendensiyalar”

Ədliyyə Nazirliyinin rayon və şəhər qeydiyyat şöbələrinin məlumatına görə, 2025-ci ilin yanvar-iyul aylarında ölkə üzrə 27 509 nikah və 12 146 boşanma rəsmiləşdirilib. Bu barədə Dövlət Statistika Komitəsinin ölkənin iqtisadi və sosial inkişafının makroiqtisadi göstəricilərinə dair dərc etdiyi son hesabatda bildirilib. Rəqəmlər göstərir ki, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə nikahların sayı əhalinin hər 1000 nəfərinə 4,5-dən 4,6-ya yüksəlib, boşanmaların sayı isə 2,1-dən 2,0-a enib. Bu tendensiya ölkədə ailə münasibətlərində həm müsbət, həm də sosial baxımdan diqqətçəkən məqamların mövcud olduğunu göstərir.

Nikahların artması bir tərəfdən cəmiyyətin ailə institutuna marağının və etimadının hələ də güclü olduğunu nümayiş etdirir. Əhalinin 1000 nəfərinə düşən nikah göstəricisinin artımı iqtisadi və sosial sabitliklə yanaşı, gənc nəslin ailə qurmağa daha çox meyl göstərməsi ilə də əlaqələndirilə bilər. Xüsusilə son illərdə dövlət tərəfindən ailə institutunun möhkəmləndirilməsi istiqamətində aparılan sosial layihələr, nikah yaşına çatmış gənclərə dəstək proqramları, mənzil və ipoteka imkanlarının genişlənməsi bu prosesə təsir edən mühüm amillərdəndir.

Digər tərəfdən, boşanmaların nisbi azalması cəmiyyət üçün mühüm göstəricidir. Statistikaya əsasən, boşanmaların sayı ümumilikdə yüksək qalmaqla yanaşı, əhalinin 1000 nəfərinə düşən göstərici ötən illə müqayisədə müəyyən qədər aşağı enib. Bu hal mütəxəssislər tərəfindən bir neçə faktorla izah olunur. İlk növbədə, pandemiya və onun sosial təsirlərinin zəifləməsi ailə münasibətlərindəki gərginliyi qismən azalda bilib. Eyni zamanda, dövlət və qeyri-hökumət qurumları tərəfindən həyata keçirilən maarifləndirmə proqramları, psixoloji dəstək mərkəzlərinin fəaliyyəti və ailə dəyərlərinin təbliği boşanma göstəricilərinin azalmasına müəyyən təsir göstərir.

Bununla belə, statistik rəqəmlər ailə institutunun qarşısında duran çağırışların tam aradan qalxmadığını da göstərir. 12 mindən artıq boşanmanın qeydə alınması cəmiyyətdə ailədaxili münasibətlər, sosial-iqtisadi problemlər, gender bərabərliyi və məişət zorakılığı kimi mövzuların aktuallığını qoruduğunu ortaya qoyur. Boşanmaların əsas səbəbləri arasında iqtisadi çətinliklər, həyat tərzi fərqləri, miqrasiya, həmçinin ailədaxili anlaşmazlıqlar ön planda qalmaqdadır.

Ümumilikdə, yanvar-iyul ayları üzrə nikah və boşanma göstəriciləri bir tərəfdən Azərbaycan cəmiyyətində ailə dəyərlərinin davamlılığını nümayiş etdirir, digər tərəfdən isə sosial siyasətdə ailə institutuna daha da diqqət ayrılmasının vacibliyini gündəmə gətirir. Mütəxəssislərin fikrincə, nikahların sayında artım və boşanmaların nisbətən azalması müsbət tendensiya sayılsa da, gələcəkdə bu göstəricilərin sabit və dayanıqlı şəkildə qorunması üçün dövlət, cəmiyyət və vətəndaşların birgə səyləri vacib olacaq.

AzNews.az