"Düşmənin strateji hədəfləri bir-bir aşkarlanaraq məhv edildi" DSX rəisi Elçin Quliyevlə müsahibə

General-polkovnik Elçin Quliyevin "Poliqon" jurnalına verdiyi geniş intervyü

Avqust ayının 18-də Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin yaranmasından 103 il ötür. Bu ərəfədə POLİQON jurnalının suallarını cavablandıran Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sərhəd Xidmətinin (DSX) rəisi general-polkovnik Elçin Quliyev Sərhəd Mühafizəsinin keçdiyi inkişaf yolu, son illərdə həyata keçirilən islahatlar və sərhəd mühafizə sistemində görülmiş işlər barədə geniş məlumat verib.

POLİQON: Cənab general-polkovnik, avqust ayının 18-də Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin yaradılmasının 103 ili tamam olur. Müsahibəmizə Sərhəd Mühafizəsinin tarixinə qısa nəzər salmaqla başlamaq istərdik. Sərhəd Mühafizəsi ötən 103 ili necə qarşılayır?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin Ali Baş Komandanlığı altında ciddi inkişaf yolu keçmiş Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsi özünün 103-cü ildönümünü güclü sərhəd mühafizə infrastrukturuna, peşəkar kadrlara, müasir silah və texnikaya malik olan və qarşıya qoyulan tapşırıqları yüksək səviyyədə icra etməyə qadir olan qurum kimi qarşılayır.

Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin çətin və mürəkkəb olduğu qədər də şərəfli inkişaf yolu xəyalların gerçəkləşməsi, mümkün olmayanın reallaşması yoludur. Çünki vaxtilə uzaq və əlçatmaz gələcək kimi qəbul edilən müasir sərhəd mühafizə infrastrukturunun, dövlət sərhədinin mühafizəsində ən yeni döyüş texnikası və silah-sursatın, müşahidə, aşkaretmə, radiolokasiya sistemlərinin tətbiqi günümüzün reallığıdır. İqlimindən, relyefindən, şəraitindən asılı olmayaraq Vətənimizin quru və su sərhədləri sayıqlıqla qorunur, ölkəmizin sərhəd təhlükəsizliyi yüksək səviyyədə təmin olunur.

XX əsrin əvvəllərində milli sərhəd mühafizəsinin formalaşdırılması Şərqdə ilk demokratik respublikanın adı ilə bağlıdır. Sərhədlərin mühafizəsinin dövlətin təhlükəsizliyi üçün mühüm amil olduğunu nəzərə alan Azərbaycan parlamenti 1919-cu il avqust ayının 18-də sərhəd mühafizəsinin təsis edilməsi haqqında qanun qəbul etmişdir. Qısa müddət ərzində sərhədlərimizi qorumağa qadir qüvvələrin formalaşdırılmasına başlanılmış, lakin bolşevik Rusiyasının təcavüzü müstəqil respublikanın süqutuna gətirib çıxarmaqla, sərhəd mühafizə qüvvələrinin formalaşdırılması işini də yarımçıq qoymuşdur.

Danılmaz həqiqətdir ki, Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin keyfiyyətcə yenidən təşkili və formalaşması müasir tariximizin yaradıcısı, müstəqil Azərbaycan dövlətinin qurucusu, Ulu Öndər Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır.

“Müstəqil dövlətimiz əsrlər boyu yaşayacaqdır. Nə qədər yaşayacaqsa, o qədər də onun sərhədləri olacaq və o qədər də, sərhədləri qorumaq lazım olacaqdır”, – deyən Dahi Öndər hər zaman Azərbaycan sərhədçilərini xidməti uğurlara ruhlandırmışdır!

Dövlətimizin müstəqilliyini əbədi və dönməz edən Ulu Öndər Heydər Əliyevin 2000-ci ilin avqust ayının 16-da imzaladığı Fərmanla 18 avqust sərhədçilərin peşə bayramı günü kimi müəyyən edilmişdir. Dahi Öndər bununla Azərbaycanda dövlətçilik ənənələrinin dərin köklərə söykəndiyini və bu əlamətdar günün yalnız Azərbaycan sərhədçiləri üçün deyil, xalqımız və dövlətçilik tariximiz üçün də əlamətdar olduğunu sübut etmişdir.

Bu gün beynəlxalq aləmdə Azərbaycanın nüfuzunun yüksəlməsi, ölkə iqtisadiyyatının qüdrətlənməsi ilə əlaqədar sərhəd təhlükəsizliyi məsələlərinin ön plana keçdiyi şəraitdə dövlət sərhədində dövləti maraqları müdafiə edən Azərbaycan sərhədçiləri onlara göstərilən ali diqqətə görə qürur hissi keçirirlər.

Bu illər ərzində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı cənab İlham Əliyev DSX-nin hərbi hissə və bölmələrinə 41 dəfə səfər etmişdir. Bu rəqəm təkcə region dövlətləri üçün deyil, bütün dünya miqyasında sərhəd mühafizə orqanlarına dövlət başçısı tərəfindən göstərilən diqqət və qayğının unikal göstəricisi, Dövlət Sərhəd Xidmətinin fəaliyyətinə, həyata keçirilən islahatlara verilən ən yüksək qiymətdir.

POLİQON: Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsində aparılan modernləşmə proqramları çərçivəsində dövlət sərhəddində yeni, müasir standartlara cavab verən qarnizonların inşası, mövcud infrastrukturun müasirləşdirilməsi ilə bağlı çox sayda layihələr reallaşdırılmaqdadır. İstərdim ki, bir qədər də bu haqda danışardıq.

General-polkovnik Elçin Quliyev: Şəxsi heyət üçün zəruri xidməti və yaşayış şəraitinin yaradılması üzrə qaldırdığımız hər bir məsələyə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev hər zaman xüsusi diqqətlə yanaşmışdır. Məhz bunun nəticəsidir ki, 2001-ci ildən etibarən Dövlət Sərhəd Xidmətinin bütün sərhəd dəstələrinin qarnizonları, “Sərhədçi” idman mərkəzi, Abşeron rayonunun Görədil və Lənkəran rayonunun Vel qəsəbələrində istirahət mərkəzləri, Türkan qəsəbəsində DSX Sahil Mühafizəsinin yeni bazası və yaşayış binaları kompleksi, DSX Akademiyası, Sərhəd Nəzarəti inşa edilmiş, Dövlət Sərhəd Xidmətinin aparatının binası əsaslı təmir edilmişdir.

POLİQON: Dövlət Sərhəd Xidmətinin şəxsi heyətinin sosial şəraitinin yaxşılaşdırılması istiqamətində hansı işlər aparılır?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Sərhədçilərin mənzil şəraitinin yaxşılaşdırılması məqsədilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin tapşırığı əsasında Bakı şəhərində 412 mənzilli yaşayış binaları inşa olunmuş, 624 mənzildən ibarət yaşayış şəhərciyinin inşası və güzəştli ipoteka şərtləri ilə DSX əməkdaşlarının mülkiyyətinə verilməsi layihəsi uğurla icra olunmuşdur. Respublika miqyasında 154 binadan ibarət 1441 xidməti mənzil tikilərək və ya əsaslı təmir edilərək sərhədçilərin istifadəsinə verilmişdir.

POLİQON: Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən 2005-ci ilin dekabr ayının 27-də təsdiq edilən “Azərbaycan Respublikasının dövlət sərhədlərinin mühafizəsi sisteminin 2006-2010-cu illərdə texniki inkişafına dair Dövlət Proqramı”nın reallaşdırılması Sərhəd Mühafizəsində yeni mərhələ açıb. Proqramın həyata keçirildiyi dövrdə görülən işlər barəsində nə söyləyə bilərsiniz?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Dövlət Sərhəd Xidmətinin maddi-texniki bazası daimi olaraq yenilənir. Sərhəd bölmələri müasir silahlarla, döyüş texnikaları ilə, xüsusi avadanlıqlarla, yüksək manevrli və keçid qabiliyyətli nəqliyyat, sualtı əməliyyat və müşahidə vasitələrilə, istehkam avadanlıqları və qoruyucu vasitələrlə təmin edilirlər.

POLİQON: Cənab general-polkovnik, Dövlət Sərhəd Xidmətinin fəaliyyətində kadr hazırlığı barədə fikirlərinizi bilmək istərdik.

General-polkovnik Elçin Quliyev: Dövlət sərhədlərinin etibarlı mühafizəsi həlledici dərəcədə sərhədçilərin peşəkarlığından, sərhəd bölmələrinin peşəkar kadr heyəti ilə komplektləşməsindən asılıdır. Dövlət Sərhəd Xidmətinin fəaliyyətində kadr hazırlığı çox əhəmiyyətli və xüsusi diqqət yetirilən bir sahədir. Sərhəd təhlükəsizliyinə və milli sərhədçi kadrların hazırlanmasına böyük diqqət və qayğı göstərən Azərbaycan Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev 2007-ci ildə Dövlət Sərhəd Xidmətinin Akademiyasının yaradılması barədə Sərəncam imzaladı. 2010-cu ilin avqust ayının 10-da Prezident İlham Əliyevin Dövlət Sərhəd Xidməti Akademiyasının açılış mərasimində iştirakı və Akademiyaya döyüş bayrağını təqdim etməsi, Akademiyanın Nizamnaməsini təsdiq etməsi sərhəd mühafizə orqanlarının yüksək ixtisaslı ali hərbi təhsilli peşəkar zabitlərlə komplektləşdirilməsinə zəmin yaratdı. Bu il Akademiyanın bakalavr pilləsini bitirmiş məzunların 11-cı, magistratura pilləsini bitirmiş məzunların isə 1-ci buraxılış mərasimləri keçirilmişdir.

Əgər əvvələr əməkdaşlarımızın xaricdə təhsil almalarına və həmkarlarımızın təcrübəsindən yararlanmağa çalışırdıqsa, son illər ərzində xarici dövlətlərin əməkdaşları üçün tədrisin təşkili barədə bizə çoxlu müraciətlər daxil olmaqdadır. Hazırda Tacikistan Respublikasından olan 18 kursant “Sərhəd təhlükəsizliyi və idarəetmə” ixtisası üzrə Dövlət Sərhəd Xidməti Akademiyasında təhsillərini davam etdirirlər.

Kadrların hazırlığı istiqamətində görülən işlər sırasında Dövlət Sərhəd Xidmətinin Xüsusi Məktəbinin yaradılması mühüm yer tutur. Heydər Əliyev Fondu tərəfindən yenidən qurulmuş məktəb 2011-ci ildə istifadəyə verilmiş və açılış mərasimində Azərbaycan Respublikasının Birinci Vitse-Prezidenti xanım Mehriban Əliyeva iştirak etmişdir. Əsas məqsədi ölkə Prezidentinə, dövlətinə, xalqına sadiq, yüksək səviyyədə təlim və təhsil almış, fiziki və mənəvi cəhətdən sağlam, vətənpərvər Azərbaycan övladlarının yetişdirilməsi olan Xüsusi Məktəbin məzunları artıq Dövlət Sərhəd Xidməti Akademiyasında təhsil alırlar. Fəaliyyət göstərdiyi qısa müddət ərzində Xüsusi Məktəb çox böyük nüfuz qazanmışdır. Məktəbdə təhsil almaq arzusunda olanların sayının qəbul planından dəfələrlə çox olmasını, məktəbə olan xüsusi marağı nəzərə alaraq Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi ilə məktəbin yeni inşa edilmiş tədris korpusunun 2018-ci ilin mart ayının 5-də Azərbaycan Respublikasının Birinci Vitse-Prezidenti xanım Mehriban Əliyevanın iştirakı ilə istifadəyə verilməsi kursantların sayının 3 dəfəyədək artırılması imkanını yaratmışdır.

POLİQON: Prezident İlham Əliyevin 11 sentyabr 2013-cü il tarixli Sərancamı ilə təsdiq olunmuş “Azərbaycan Respublikasının dəniz təhlükəsizliyi strategiyası”na əsasən DSX dəniz sərhədlərinin etibarlı mühafizəsini təmin edir. Xəzər dənizində sərhəd rejiminə nəzarət hansı imkanlar vasitəsilə və necə təşkil olunur?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Dəniz sərhədlərinin mühafizəsinin təmin edilməsi üçün Dövlət Sərhəd Xidməti özünün gəmilərini inşa edir. Bu, illər öncə xəyal kimi görünsə də artıq reallıqdır. Bunun üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi altında dəniz sərhədlərinin mühafizəsi sistemində əsaslı islahatlar keçirildi. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 18 fevral 2005-ci il tarixli Sərəncamı ilə DSX-nin Sahil Mühafizəsi yaradıldı. 2008-ci ilin noyabr ayında Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə Sahil Mühafizəsinin yeni bazası istifadəyə verildi, Astara şəhərində müasir tələblərə cavab verən Cənub katerlər divizionu yaradıldı.

POLİQON: DSX-nin Sahil Mühafizəsinin Türkan qəsəbəsindəki bazasında istifadəyə verilən gəmi zavodununun imkanları, burada həyata keçirilən layihələr barədə nələri deyə bilərsiniz?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin iştirakı ilə 2014-cü ilin iyul ayının 18-də Dövlət Sərhəd Xidməti Sahil Mühafizəsinin Gəmi İnşası və Təmiri Mərkəzinin açılışı olmuşdur. Ali Baş Komandan 2015-2019-cu illərdə 6 dəfə həmin mərkəzdə inşası yekunlaşmış sərhəd gözətçi gəmiləri və yeni istifadəyə verilən müasir itisürətli qayıqlarla, xüsusi texnika ilə tanış olmuşdur. Bu, dəniz sərhədlərimizin muhafizəsinə göstərilən ali diqqətin daha bir təzahürüdür.

POLİQON: Azərbaycanın quru sərhədlərinin təhlükəsiziliyi necə təmin olunur, sərhəd pozucuları ilə mübarizə istiqamətində hansı işlər görülür?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Bu istiqamətdə həyata keçirilən islahatların səmərəliliyi ilk növbədə xidməti göstəricilərdə öz əksini tapır. Azərbaycan sərhədçiləri tərəfindən son 1 il ərzində 473 nəfər sərhəd pozucusu, 899 nəfər rejim pozucusu, 2720 nəfər axtarışda olan şəxs saxlanılmış, təxmini dəyəri 76 milyon 443 min 870 manat olan qaçaqmalın, o cümlədən 95151 ədəd psixotrop dərman preparatı. 980 ml metadon mayesi və 1 ton 96 kq 373 qram narkotik vasitələrin dövlət sərhədindən keçirilməsinin qarşısı alınmışdır.

Azərbaycana qarşı kəşfiyyat-pozuculuq fəaliyyətinin aşkarlanması istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində xarici xüsusi xidmət orqanları tərəfindən əməkdaşlığa cəlb edilən 1 nəfər Azərbaycan, 6 nəfər şübhəli şəxs qismində müəyyənləşdirilmiş, terrorçuluğa qarşı mübarizə çərçivəsində 6 nəfər şəxs saxlanılmışdır. Qanunsuz miqrasiya, qaçaqmalçılıq, o cümlədən narkotik qaçaqmalçılığı ilə məşğul olan 15 mütəşəkkil cinayətkar dəstə zərərsizləşdirilmişdir. Bu statistik rəqəmlərin arxasında zabit və gizirlərimizin, çavuş və əsgərlərimizin gündəlik fədakar xidməti, göstərdikləri rəşadət və qəhrəmanlıqlar durur.

POLİQON: DSX-nin imkanlarının genişləndirilməsi və təkmilləşdirilməsi istiqamətində hansı işlər görülür?

General-polkovnik Elçin Quliyev: 2017-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin qərarı ilə Dövlət Sərhəd Xidmətinin tərkibində 5 hərbi birləşmə (Sərhəd Qoşunları, Çevik Hərəkət Qüvvələri, Sahil Mühafizəsi, Sərhəd Nəzarəti, Xüsusi Hava Əməliyyatları Qüvvələri) yaradılmışdır. Bununla əlaqədar idarəetmə sistemi təkmilləşdirilib, aparatın yeni struktur qurumlarının, hərbi birləşmələrinin idarəetmə orqanlarının fəaliyyəti təşkil olunub və şəxsi heyətlə komplektləşdirilib. Bütün bunlar Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinə böyük etimadın növbəti göstəricisi oldu.

POLİQON: 2018-ci ildən Qazax-Ağstafa rayonları ərazisində Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədinin mühafizəsini Dövlət Sərhəd Xidməti həyata keçirir. Bu istiqamətdə görülən işləri necə qiymətləndirirsiniz?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin potensialını, hərbi qulluqçularının peşəkarlığını, Azərbaycan dövlətçiliynə sadiqliyini nəzərə alaraq 2018-ci ildə Qazax-Ağstafa rayonları ərazisində Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədinin mühafizəsini sərhədçilərə həvalə etməklə qarşımızda ciddi tapşırıqlar müəyyən etdi. Azərbaycan sərhədçisinə ali inamın növbəti ifadəsi olan bu tapşırığın icrası şərəf borcumuz, fərəh və qürur mənbəyimiz oldu!

Qazax-Ağstafa rayonları ərazisində Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədi Dövlət Sərhəd Xidməti tərəfindən mühafizəyə götürüldükdən sonra qısa müddət ərzində DSX-nin Sərhəd Qoşunlarının “Qazax” əahiddə sərhəd diviziyası formalaşdırıldı, bilavasitə düşmənlə təmas xəttində sərhədçilərimiz üçün zəruri tələblərə cavab verən 89 sərhəd döyüş məntəqəsi, “Qazax” əlahiddə sərhəd diviziyası da daxil olmaqla 5 hərbi hissə kompleksi tikilərək istifadəyə verildi. Xüsusi əməliyyatlar nəticəsində ərazidəki bir sıra strateji yüksəkliklərdə sərhəd döyüş məntəqələrinin yerləşdirilməsinə, müqabil ərazinin böyük bir hissəsinin nəzarətdə saxlanılmasına nail olunmaqla düşmənin yerli sakinlərə qarşı təxribat törətmək imkanlarının qarşısı alındı.

POLİQON: 44 günlük Vətən müharibəsində Dövlət Sərhəd Xidmətinin hərbi qulluqçuları xüsusi şücaət və qəhrəmanlıq göstərib. Mümkünsə, Vətən müharibəsində DSX tərəfindən həyata keçirilən əməliyyatlardan bir qədər danışardınız.

General-polkovnik Elçin Quliyev: 2020-ci ilin sentyabr ayında Azərbaycan Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev Ermənistan silahlı qüvvələrinin döyüş aktivliyinin qarşısının alınması, mülki əhalinin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi məqsədilə Silahlı Qüvvələrimizə əks-hücum əməliyyatlarına başlanılması barədə döyüş tapşırığı verdi.

Döyüş əməliyyatlarının başlanması əmrini alan Dövlət Sərhəd Xidməti dərhal bütün qüvvə və vasitələrini tam səfərbər etdi. DSX-nin çevik hərəkət qüvvələrinin hərbi qulluqçuları müharibənin ilk günündən qızğın döyüş əməliyyatlarına qatıldılar. Azərbaycan sərhədçiləri Füzuli rayonu ərazisindəki təmas xəttindən Ermənistanla dövlət sərhədinədək böyük bir ərazini işğaldan azad etdilər. 24 saat ərzində 105 kilometr məsafədə ildırımsürətli hücumla düşmənə sarsıdıcı zərbələr endirərək yüzlərlə canlı qüvvəsini məhv etdilər, qədim Xudafərin körpüsündə, Zəngilan rayonunun Ağbənd qəsəbəsində və Zəngilan şəhərində Dövlət bayrağımızı ucaltdılar, Ermənistanla dövlət sərhədində “Bartaz” və “Şükürataz” strateji yüksəkliklərini azad etdilər. Ali Baş Komandanımız tərəfindən Dövlət Sərhəd Xidmətinin qarşısında qoyulmuş döyüş tapşırıqları uğurla icra olundu, Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan və Qubadlı rayonlarının, Hadrut qəsəbəsinin və Şuşa şəhərinin azad olunmasında Azərbaycan sərhədçiləri qəhrəmanlıq və igidlik nümunələri göstərdilər.

Azərbaycan tarixinin ən böyük sərkərdəsi, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin Azərbaycanın ərazi bütovlüyünün bərpa olunması, işğal altında olan torpaqlarımızdan qovulmuş soydaşlarımızın öz tarixi yerlərinə qaytarılması üçün yorulmadan apardığı hərbi, siyasi və diplomatik mübarizə, qətiyyətli mövqeyi, Silahlı Qüvvələrimizin şücaəti, ölməz şəhidlərimizin qanı, xalqımızın birliyi – 44 günlük Vətən Müharibəsində Ermənistan üzərində parlaq Qələbəni təmin etdi.

Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında milli və sərhəd təhlükəsizliyimiz üçün 30 ilə yaxın müddətdə əsas təhdid olmuş və ölkə ərazisinin 20 faizinin, o cümlədən İranla dövlət sərhədinin 132 km, Ermənistanla dövlət sərhədinin 500 km-dək sahəsinin Ermənistan tərəfindən işğalına son qoyuldu.

Vətən müharibəsində ən müasir hərbi texnologiyalardan, kəşfiyyat və zərbəendirici pilotsuz uçuş aparatlarından, Ermənistan ordusu üçün gözlənilməz döyüş üsullarından istifadə edən Silahlı Qüvvələrimiz uzun illər ərzində döyüş hazırlığı sahəsində düşməni xeyli qabaqladığını, yeni döyüş əməliyyatları modelinə yiyələndiyini bütün dünyaya sübut edərək hərb sənətində döyüş taktikasının mənzərəsini tamamilə dəyişdi.

Müzəffər Ali Baş Komandanın bilvasitə rəhbərliyi altında Dövlət Sərhəd Xidmətində 2011-ci ildən başlayaraq uzun illər ərzində sistemli şəkildə düşünülmüş və həyata keçirilmiş hərbi quruculuq işləri, o cümlədən yeni döyüş metodları, şəxsi heyətin müasir silah və hərbi ləvazimatlarla komplektləşdirilməsi, təlimlərdə real döyüş təcrübəsinə önəm verilməsi sayəsində Böyük Zəfərin qazanalmasında Azərbaycan sərhədçilərinin rolu böyük oldu. Vətən müharibəsində meydana çıxan yeni yanaşmalar, fərqli taktika dünyanın böyük güclərini hərbi doktrinlərinə yenidən baxmağa sövq etdi.

POLİQON: 2002-ci oktyabr ayında yaradılmış DSX-nin aviasiya dəstəsinin imkanlarından 44 günlük Vətən müharibəsində geniş və uğurla istifadə edilib. Bu gün sərhəd aviasiyasının gücləndirilməsi hansı səviyyədədir?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Bu müharibə pilotsuz uçuş aparatlarının intensiv tətbiq olunduğu ilk böyük miqyaslı savaş kimi hərb tarixinə yazıldı. DSX-nin “Harop,” “Quzğun” və “Hermes” pilotsuz uçuş aparatlarının peşəkar tətbiqi nəticəsində düşmənin strateji əhəmiyyətli döyüş texnikaları, zenit-raket kompleksləri, o cümlədən 8 ədəd “S-300” raket kompleksi, tankları, zirehli döyüş maşınları, komanda-idarəetmə məntəqələri, ümumilikdə 290 düşmən hədəfi bir-birinin ardınca məhv edildi. Havada və döyüş meydanında üstünlüyü tam ələ alan pilotsuz uçuş aparatları sayəsində düşmənin illər boyu güvəndiyi hərbi gücü dəmir tullantısına çevrildi.

Vətən müharibəsində DSX-nın tətbiq etdiyi digər yenilik də dünya hərb məktəblərində müzakirə olunan mövzular sırasındadır. Öz istismar müddətini başa vurmuş, mənəvi cəhətdən köhnəlmiş “AN-2” təyyarələrinin modernləşdirilərək pilotsuz uçuş aparatı kimi müasir döyüş elementləri sırasına əlavə edilməsi strateji bacarığın, peşəkar hərbi yanaşmanın rəmzinə çevrildi. Bu təyyarələrin xüsusi tətbiqi nəticəsində düşmənin hava hücumundan müdafiə sistemləri və digər strateji hədəfləri bir-bir aşkarlanaraq məhv edildi.

Azərbaycan sərhədçiləri tarixi Xudafərin körpüsünün, Zəngilan rayonunun və “Ağbənd” sərhəd zastavasının düşməndən azad edilməsi barədə Azərbaycan Respublikasının Prezidentinə, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanına məruzə etdilər. Xudafərin körpüsündə Azərbaycan bayrağının qaldırılması və sərhədçilərin iştirakı ilə bir neçə yaşayış məntəqəsinin azad edilməsi münasibətilə möhtərəm cənab Prezidentin sərhədçiləri təbrik etməsi və bu təbrikinin bütün şəxsi heyətə çatdırılmasını tapşırması, Azərbaycan-İran sərhədinin tam bərpa olunması barədə məruzəni qəbul edərkən “AFƏRİN SƏRHƏDÇİLƏRƏ” deməklə təşəkkürünü bildirməsi böyük ruh yüksəkliyi ilə qarşılanaraq bizi yeni qələbələrə ruhlandırdı.

Vətən müharibəsinin ən şərəfli səhifələrindən biri noyabrın 8-də Qarabağın incisi və Azərbaycan mədəniyyətinin beşiyi olan Şuşanın işğaldan azad edildiyi gün oldu. 44 günlük Vətən savaşında həlledici qələbənin əldə olunması üçün strateji əhəmiyyət kəsb edən Şuşa şəhərinin azad edilməsində Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin xüsusi təyinatlıları ilə yanaşı DSX-nin çevikçiləri də əsl qəhrəmanlıq və rəşadət nümunələri göstərdilər.

Azərbaycan dövlətçiliyinə, Azərbaycan Respublikasının Prezidentinə sadiqliyi ilə seçilən və işğalçı düşmən qüvvələrinə qarşı fədakarlıqla döyüşən hərbi qulluqçularımızın döyüş məharəti yüksək qiymətləndirilmiş, sərhədçilərimiz müxtəlif orden və medallarla təltif edilmişlər. Döyüş əməliyyatları zamanı rəşadət nümunələri göstərmiş 12 nəfər Azərbaycan sərhədçisi “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” adına layiq görülmüş, 176 nəfəri müxtəlif ordenlərlə, 5203 nəfəri isə müxtəlif medallarla təltif olunmuşlar.

Prezident İlham Əliyev demişdi: “Azərbaycan öz sərhədlərini, ərazi bütövlüyünü tam bərpa edib. Bizim Silahlı Qüvvələrimiz rəşadət, qəhrəmanlıq göstərərək Vətən müharibəsində Zəfər çaldılar. Sərhədçilərimizin ümumi zəfərimizdə rolu çox böyükdür. Mən bunu qiymətləndirirəm”.

POLİQON: Son illər DSX-nin arsenalının daha da gücləndiyini müşahidə edirik. Ali Baş Komandanın DSX-nin yeni istifadəyə verilən hərbi hissələrinə səfəri zamanı sərhədçilərin istifadəsində olan müasir avadanlıqlar, texniki vasitələr, habelə silah və texnikalar nümayiş etdirilir…

General-polkovnik Elçin Quliyev: Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin 2021-ci ilin 26 aprel, 04 oktyabr, 25 oktyabr tarixlərində işgaldan azad olunmuş ərazilərdə Dövlət Sərhəd Xidmətinin yeni hərbi hissələrinin açılışını etməsini, 20 oktyabr tarixində Zəngilan rayonunda yeni hərbi hissəyə baxış keçirməsini, hərbi hissələrin xidməti-döyüş fəaliyyətinin təşkili, hərbi qulluqçuların peşəkar və döyüş qabiliyyətinin yüksəldilməsi üçün yaradılmış şəraitlə tanış olmasını Azərbaycan sərhədçiləri böyük ruh yüksəkliyi ilə qarşılamışlar.

POLİQON: Azərbaycan ərazi bütövlüyü bərpa edildikdən və işğal altında olan torpaqlar azad olunduqdan sonra bu ərazilərdə sərhəd müdafiə və mühafizə infrastrukturlarının yaradılması istiqamətində görülən işlər barədə məlumat verə bilərsinizmi?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Dövlətimizin ərazi bütövlüyü təmin edildikdən, o cümlədən ölkəmizin Ermənistan Respublikası ilə dövlət sərhədi işğaldan azad edildikdən sonra Ali Baş Komandanımızın tapşırığına əsasən bu ərazilərdə zəruri sərhəd mühafizə infrastrukturunun yaradılması, hərbi qulluqçuların xidməti şəraitinin və sosial təminatının yaxşılaşdırılması üzrə kompleks tədbirlər sürətlə davam etdirilir. İşğaldan azad olunmuş dövlət sərhədlərimizdə qısa müddət ərzində sərhəd zastavalarının fəaliyyəti bərpa edilmiş, Zəngilan, Qubadlı rayonlarından və Laçın rayonunun bir hissəsindən keçən Ermənistanla dövlət sərhədinin mühafizə və müdafiəsinin təşkili məqsədilə 19 yeni hərbi hissə kompleksi, 110 sərhəd-döyüş məntəqəsi, “Eyvazlı” və “Qazançı” dövlət sərhədindən buraxılış məntəqələri inşa edilmiş, “Füzuli” beynəlxalq hava limanında sərhəd nəzarəti işi təşkil edilmişdir.

İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə 104 km məsafədə yeni yollar çəkilmiş, 223,7 km məsafədə yolların əsaslı və cari təmiri həyata keçirilmiş, 1452 hektar ərazi mina və partlamamış sursatlardan təmizlənmiş, 1530 ədəd piyada və 1762 ədəd tank əleyhinə mina, 245 ədəd partlamamış hərbi sursat aşkarlanaraq zərərsizləşdirilmişdir.

POLİQON: Cənab general-polkovnik, Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin qarşıda duran vəzifələri barədə nələri deyə bilərsiniz?

General-polkovnik Elçin Quliyev: Azərbaycan Sərhəd Mühafizəsinin bütün şəxsi heyəti dövlət sərhədinin toxunulmazlığının təmin edilməsi kimi müqəddəs vəzifə ilə fəxr edir və gələcəyinə inamla baxır. Bu inam Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin müdrik siyasətinə və onun rəhbərliyi altında əldə edilən taleyüklü qələbələrə əsaslanır.

Bu gün səngərdə və sərhəddə böyük əzmlə xidmət aparan qəhrəman Azərbaycan sərhədçisi – uğrunda qan tökdüyü və şəhidlər verdiyi torpaqlarımızın azad olunmasında iştirakından və Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədində üçrəngli dövlət bayrağımız altında dövlətin maraqlarını qorumaqdan böyük şərəf və qürur duyur!

Vətəninə, dövlətinə, Prezidentinə xidmət etmək qürurunun daşıyıcısı olan hər bir Azərbaycan sərhədçisi bundan sonra da şərəflə xidmət edəcək, doğma Azərbaycanımızın təhlükəsizliyi və inkişafı naminə səy və bacarığını əsirgəməyəcək, müqəddəs sərhədlərimizin keşiyində daim ayıq-sayıq duracaqdır!

Cənab general-polkovnik, 18 avqust Sərhəd Mühafizəmizin yaranmasının 103-cü ildönümü münasibəti ilə sizi və bütün sərhədçilərimizi təbrik edirik. Müsahibəyə görə, minnətdarlığımızı bildiririk.