Neft bazarında eniş: qiymətlər qlobal tələbat və enerji balansı fonunda dəyişir - ŞƏRH

"ICE London" qitələrarası birjasında keçirilən ticarət əməliyyatlarının gedişində “Brent” neftinin ixracına dair 2026-cı ilin avqust müqaviləsinin dəyəri 0,43% azalaraq 1 barelə görə 82,81 ABŞ dolları təşkil edib.

Nyu-Yorkun "NYMEX" əmtəə birjasında 2026-cı ilin iyul ayında ixrac etməklə "WTI" markalı neftin 1 barelinin qiyməti də 0,19% azalaraq 80,6 ABŞ dollarına bərabər olub.

Dünya neft bazarında qiymətlərdə yenidən aşağı istiqamətli dinamika müşahidə olunur. Londonun ICE birjasında “Brent” markalı neftin 2026-cı ilin avqust fyuçerslərinin qiyməti 0,43 faiz azalaraq 1 barel üçün 82,81 ABŞ dollarına enib. ABŞ-ın “WTI” markalı neftinin qiyməti də 0,19 faiz geriləyərək 80,6 dollara düşüb.

Neft qiymətlərindəki bu dəyişiklik qlobal enerji bazarında bir sıra amillərin eyni vaxtda təsiri ilə bağlıdır. Son dövrlərdə investorlar yalnız geosiyasi riskləri deyil, həm də dünya iqtisadiyyatının artım tempini, enerji tələbatının gələcək proqnozlarını və hasilat siyasətini diqqətlə izləyirlər.

Qlobal iqtisadi aktivlikdə mümkün zəifləmə ehtimalları neftə olan tələbin artım perspektivlərini məhdudlaşdıran əsas faktorlardan biridir. Xüsusilə böyük enerji istehlakçısı olan ölkələrdə sənaye istehsalı və iqtisadi artım göstəriciləri neft bazarında gözləntilərə birbaşa təsir edir. Tələb artımının zəifləməsi qiymətlər üzərində aşağı yönlü təzyiq yaradır.

Digər tərəfdən, neft hasil edən ölkələrin bazardakı davranışı da qiymət dinamikasında mühüm rol oynayır. OPEC+ çərçivəsində qəbul edilən hasilat qərarları, əsas istehsalçıların ixrac siyasəti və qlobal təklif balansı bazarın əsas müəyyənedicilərindən hesab olunur.

Azərbaycan üçün neft qiymətlərinin dəyişməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki ölkənin ixrac gəlirlərinin mühüm hissəsi enerji sektorunun payına düşür. Bununla belə, dövlət büdcəsində neftin qiyməti daha konservativ yanaşma ilə hesablanıb. Bu isə dünya bazarında qiymətlərin büdcə göstəricilərindən yüksək və ya aşağı olmasından yaranan riskləri müəyyən qədər balanslaşdırmağa imkan verir.

Neft qiymətlərinin 80 dollar ətrafında qalması həm istehsalçı, həm də istehlakçı ölkələr üçün nisbətən tarazlı səviyyə hesab olunur. Lakin uzunmüddətli perspektivdə enerji keçidi, alternativ enerji mənbələrinin inkişafı və qlobal iqlim siyasəti neft bazarının strukturuna təsir edən əsas faktorlar olaraq qalacaq.

Hazırkı dinamika göstərir ki, neft bazarında qiymətlər yalnız təklif və tələbdən deyil, həm də qlobal maliyyə bazarlarının gözləntilərindən, geosiyasi proseslərdən və iqtisadi artım perspektivlərindən asılı olaraq formalaşır.

Nuray

Aznews.az