"Bakıda yaşıllıq sahələri kritik səviyyədədir" – Sadiq Həsənov

"Son 50 il ərzində dünyada urbanizasiya sürətlə artıb və hazırda dünya əhalisinin təxminən 50 faizi şəhərlərdə yaşayır. Azərbaycanda da bu proses oxşar şəkildə inkişaf edir və rəsmi göstəricilərə əsasən əhalinin təxminən 54–55 faizi kəndlərdə, 45–46 faizi isə şəhərlərdə məskunlaşıb. Bununla belə, son 20–30 ildə əhalinin şəhərlərə, xüsusilə də Bakı şəhərinə kütləvi köçü daha da sürətlənib. Bu urbanizasiya prosesi şəhərsalma və tikinti sektorunun genişlənməsinə səbəb olub, nəticədə şəhərlərdə tikililərin sayı əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Bu isə bir tərəfdən daşınmaz əmlak qiymətlərinin yüksəlməsinə, digər tərəfdən isə ətraf mühitə mənfi təsirlərin güclənməsinə gətirib çıxarıb. Şəhərsalma zamanı yaşıllıq sahələrinin azalması xüsusilə ciddi problemlərdən biridir. Azərbaycanın Tikinti Məcəlləsi və şəhərsalma qaydalarında yaşayış ərazilərinin layihələndirilməsi zamanı yaşıllıq zonalarının nəzərə alınması və müəyyən normativ tələblərə uyğunlaşdırılması nəzərdə tutulur. Bu tələblər layihənin növündən, ərazinin funksional təyinatından və şəhərsalma sənədlərindən asılı olaraq dəyişə bilər. Ümumilikdə, yeni yaşayış massivlərində və yenidənqurma layihələrində yaşıllıq sahələrinin müəyyən hissəsinin qorunması və ya yaradılması əsas prinsiplərdən biri kimi göstərilir".

Bu fikirləri Aznews.az-a açıqlamasında ekoloq Sadiq Həsənov deyib.

Xatırladaq ki, sürətli urbanizasiya və əhalinin iri şəhərlərə axını müasir dövrdə şəhər ekologiyasını ən aktual müzakirə mövzularından birinə çevirib. Xüsusilə son illərdə tikinti sektorunun genişlənməsi, nəqliyyat sıxlığının artması və yaşıllıq sahələrinin azalması şəhər mühitində ekoloji balansın pozulmasına səbəb olur. Bu isə öz növbəsində hava çirkliliyinin artması, istilik adası effektinin güclənməsi və insan sağlamlığı üçün risklərin çoxalması ilə nəticələnir. Mütəxəssislər hesab edir ki, şəhər ekologiyası artıq təkcə ekoloji məsələ deyil, həm də sosial və iqtisadi dayanıqlılığın əsas komponentinə çevrilib. Bu baxımdan şəhərlərdə davamlı inkişaf prinsiplərinin tətbiqi, yaşıllıq zonalarının qorunması və ekoloji nəzarətin gücləndirilməsi getdikcə daha böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Ekoloq qeyd edib ki, təəssüf ki, bu normativlərə hər zaman tam riayət olunmur.

"Nəticədə, xüsusilə Bakı şəhərində yaşıllıq sahələrinin payı ümumi ərazinin təxminən 5–6 faizi səviyyəsində qalır. Bu göstərici adam başına düşən yaşıllıq sahəsi baxımından da olduqca aşağıdır. Müqayisə üçün qeyd etmək olar ki, Moskva şəhərində yaşıllıq ərazilərinin payı təxminən 40 faizdən çoxdur, Avropa ölkələrində isə bu göstərici daha yüksəkdir. Xüsusilə Skandinaviya ölkələrində — Norveç, İsveç və Finlandiyada — şəhər mühitində yaşıllıq sahələri daha genişdir və bu, əhalinin sağlam həyat tərzinə mühüm töhfə verir. Urbanizasiyanın sürətli artımı və tikinti sektorunun genişlənməsi ətraf mühitə bir sıra mənfi təsirlər göstərir. Şəhər mühitinin planlaşdırılmasında balansın pozulması, binalar arasında hava axınının zəifləməsi, yaşıllıq və parkların azalması ciddi ekoloji problemlər yaradır. Bundan əlavə, su təchizatı və kanalizasiya sistemlərinə düşən yükün artması, eləcə də avtomobil nəqliyyatının çoxalması şəhərlərdə sıxlığı daha da artırır. Xüsusilə Bakı şəhərində gündəlik tıxaclar və nəqliyyat sıxlığı artıq ciddi ekoloji və sosial problemə çevrilib".

Rəfiqə Namazəliyeva,

AzNews.az