- Maraq dairəsi
- 18:37
- 877
Beyin üçün bu şokolad növü faydalıdır
Şokolad yalnız şirin qida deyil, həm də tərkibində beynin fəaliyyəti üçün əhəmiyyət daşıya bilən bioloji aktiv maddələr olan məhsuldur. Lakin bütün şokolad növləri eyni təsirə malik deyil. Mütəxəssislərin diqqət yetirdiyi əsas məhsul kakao faizi yüksək, şəkər miqdarı isə nisbətən az olan tünd şokoladdır. Onun mümkün faydaları əsasən kakaonun tərkibindəki flavanollarla əlaqələndirilir.
ABŞ Milli Səhiyyə İnstitutunun məlumatına görə, kakaoda olan flavanollar qan damarlarının fəaliyyətinə və qan dövranına müsbət təsir göstərə bilər. Beynin normal fəaliyyəti üçün kifayət qədər qan təchizatı vacib olduğundan, bu maddələrin diqqət, yaddaş və digər koqnitiv funksiyalarla əlaqəsi elmi araşdırmalarda öyrənilir. Bununla belə, nəticələr bütün tədqiqatlarda eyni deyil və şokoladın beyin sağlamlığına təsirini şişirtmək olmaz
2026-cı ilin avqustunda Nutrition Reviews jurnalında dərc olunan sistematik icmal və meta-analizdə kakao və tünd şokoladın müntəzəm qəbulunu araşdıran 16 tədqiqat qiymətləndirilib. Onlardan səkkizində koqnitiv funksiyaların ən azı bir göstəricisində müsbət dəyişiklik qeydə alınıb. Nəticələr əsasən diqqət, məlumatın emal sürəti, icraedici funksiyalar və şifahi ifadə qabiliyyəti ilə bağlı olub. Bununla yanaşı, işçi yaddaş və şifahi yaddaş üzrə nəticələr ardıcıl olmayıb. Deməli, tünd şokoladın bəzi zehni funksiyalara dəstək verməsi mümkün olsa da, onun yaddaşı hər kəsdə gücləndirdiyini iddia etmək düzgün deyil.
Şokolad seçərkən kakao faizinə diqqət yetirmək məqsədəuyğundur. Təxminən 70 faiz və daha yüksək kakao tərkibli tünd şokolad adətən südlü şokoladdan daha çox kakao maddəsi və daha az şəkər ehtiva edir. Bununla belə, kakao faizi flavanolların dəqiq miqdarını göstərmir. İstehsal və emal üsulları bu maddələrin səviyyəsinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir edə bilər. Buna görə daha tünd şokolad seçmək faydalı başlanğıc olsa da, onun mütləq daha yüksək bioloji təsir göstərəcəyinə zəmanət vermir
Südlü şokoladın tərkibində də kakao ola bilər, lakin onun şəkər və süd komponentlərinin miqdarı daha yüksək, kakao maddələrinin payı isə daha aşağı ola bilər. Ağ şokolad isə kakao yağından hazırlansa da, kakao quru maddələrini ehtiva etmədiyindən flavanolların mənbəyi hesab edilmir. Buna görə məqsəd kakaonun potensial faydalarından yararlanmaqdırsa, az şəkərli tünd şokolad daha münasib seçimdir.
Miqdar da vacib amildir. Tünd şokolad enerji baxımından sıx qidadır və həddindən artıq qəbul edildikdə gündəlik kalori miqdarını artıra bilər. Rasionun bir hissəsi kimi bir neçə kiçik tikə, məsələn, təxminən 10–20 qram qəbul etmək praktik seçim ola bilər. Bu miqdar universal tibbi norma deyil; insanın ümumi qidalanması və enerji ehtiyacları nəzərə alınmalıdır. Şokoladın tərkibində kofein və teobromin də olduğundan, ona həssas olan şəxslər, xüsusilə axşam saatlarında, miqdara diqqət etməlidirlər.
Beyin sağlamlığını qorumaq üçün yalnız bir qidaya güvənmək düzgün yanaşma deyil. Balanslı qidalanma, kifayət qədər yuxu, müntəzəm fiziki aktivlik, zehni fəaliyyət və ürək-damar sağlamlığının qorunması uzunmüddətli baxımdan daha böyük əhəmiyyət daşıyır. Tünd şokolad bu vərdişləri əvəz etmir, sadəcə sağlam qidalanmanın ölçülü bir hissəsi ola bilər.
Beləliklə, beyin üçün seçim edərkən az şəkərli, kakao faizi yüksək tünd şokolada üstünlük vermək məntiqlidir. Onun tərkibindəki flavanollar bəzi koqnitiv funksiyaları dəstəkləyə bilər, lakin şokolad dərman deyil və yaddaş problemlərinin müalicəsi üçün istifadə olunmamalıdır. Əsas fayda ayrı-ayrı məhsullardan möcüzə gözləməkdə deyil, davamlı və balanslı həyat tərzindədir.
Nuray,
AzNews.az