Səhər rutinlərinin günün ümumi emosional axınına təsiri

Səhər rutinləri insanın gün ərzində yaşadığı emosional vəziyyətin formalaşmasında düşündüyümüzdən daha dərin rol oynayır. Günün ilk saatlarında görülən fəaliyyətlər beynin stresə reaksiyasını, diqqət səviyyəsini və emosional sabitliyi birbaşa istiqamətləndirir. Psixologiya və neyroelm sahəsində aparılan tədqiqatlar göstərir ki, səhər başlanğıcı yalnız vaxt bölgüsü deyil, günün emosional tonunu müəyyən edən davranış modelidir.

Sistemli səhər rutinləri beyində proqnozlaşdırıla bilənlik hissi yaradır. İnsan oyanandan dərhal sonra nə edəcəyini bildikdə, beyin təhlükəsizlik və nəzarət siqnalları alır. Bu isə kortizol səviyyəsinin daha balanslı tənzimlənməsinə kömək edir. Səhər saatlarında xaotik qərarlar, tələsik hərəkətlər və plansızlıq emosional gərginliyi artırır, günün sonuna qədər davam edən daxili narahatlıq yarada bilir. Əksinə, sadə və təkrarlanan rutinlər emosional fonu stabilləşdirir və gün boyu daha sakit reaksiya mexanizmi formalaşdırır.

Araşdırmalar həmçinin göstərir ki, səhər saatlarında diqqətin nəyə yönəldilməsi günün emosional axınına güclü təsir edir. Oyanan kimi xəbərlərə, sosial mediaya və ya iş stresinə fokuslanmaq beynin müdafiə rejimini erkən aktivləşdirir. Bu halda insan gün ərzində daha tez əsəbiləşir, mənfi stimullara qarşı həssas olur. Sakit başlanğıc isə emosional elastikliyi artırır, yəni gün ərzində yaranan problemlərə daha rasional və ölçülü reaksiya verilir.

Səhər rutinlərinin təsiri yalnız fərdi emosiyalarla məhdudlaşmır, sosial davranışlara da sirayət edir. Müsbət emosional başlanğıc yaşayan insanlar gün ərzində daha açıq ünsiyyət qurur, konfliktlərə daha az aqressiv yanaşır və qərar qəbulunda tələskənlik göstərmir. Bu, iş mühitində məhsuldarlığın artmasına, ailədaxili münasibətlərdə isə daha sağlam emosional atmosferin yaranmasına zəmin yaradır.

Səhər rutinləri motivasiya yaratmaqdan daha çox emosional çərçivə formalaşdırır. Günün necə keçəcəyi çox vaxt günə necə başlandığından asılı olur. Stabil, şüurlu və insana uyğun qurulmuş səhər vərdişləri emosional yüklənməni azaldır, günün axarını daha balanslı və idarəolunan edir. Bu baxımdan səhər rutinləri vaxt itkisi deyil, emosional sağlamlığın strateji başlanğıc nöqtəsi kimi qiymətləndirilə bilər.

Aznews.az