Meyvə şirəsi istehsalı azalır - ŞƏRH

Bu ilin ilk iki ayında Azərbaycanda meyvə şirəsi və meyvə-tərəvəz konservləri istehsalında azalma müşahidə olunub. Rəsmi statistikaya görə, meyvə şirəsi istehsalı 15,2 faiz azalaraq 589,1 min dekalitr təşkil edib, konserv məhsullarında da eyni tempdə geriləmə qeydə alınıb. Eyni zamanda, anbar ehtiyatlarında da azalma var. Bunun fonunda ümumi qida məhsulları istehsalının 11,4 faiz artması sektorda struktur dəyişikliklərinin baş verdiyini göstərir.

Qida sənayesində ümumi artımın qeydə alınmasına baxmayaraq, konkret olaraq meyvə əsaslı məhsullar üzrə azalma bir neçə faktorla izah oluna bilər. Qlobal tendensiyalar göstərir ki, son illərdə meyvə şirələrinə olan tələbatda müəyyən dəyişikliklər baş verir. Xüsusilə şəkər tərkibli məhsullara qarşı artan həssaslıq və sağlam qidalanma trendləri bir çox ölkədə klassik meyvə şirələrinin istehlakını azaldır, onların yerini isə təbii, şəkərsiz və funksional içkilər tutur. Bu tendensiya Avropa İttifaqı ölkələrində və ABŞ-da son illərdə açıq şəkildə müşahidə olunur və idxal-ixrac kanalları vasitəsilə region ölkələrinə də təsir edir.

Digər tərəfdən, kənd təsərrüfatı istehsalının mövsümi və iqlim amillərindən asılılığı da emal sənayesinə birbaşa təsir göstərir. Meyvə məhsuldarlığında baş verən dəyişikliklər xammal bazasını zəiflədə bilər. Azərbaycanın bəzi regionlarında son dövrlərdə müşahidə olunan iqlim dəyişkənliyi, su resurslarının idarə olunması və məhsuldarlıqla bağlı çağırışlar emal müəssisələrinin istehsal həcminə təsir edən əsas amillərdən biri kimi qiymətləndirilə bilər.

Bununla yanaşı, istehsalın azalması fonunda ehtiyatların da aşağı düşməsi daxili bazarda balansın qorunduğunu göstərir. Yəni istehsal azalmasına baxmayaraq, bazarda ciddi artıq məhsul yığımı yoxdur ki, bu da satış kanallarının müəyyən sabitlik nümayiş etdirdiyini göstərir. Bu, eyni zamanda istehsalçıların bazar tələbinə uyğunlaşma strategiyasını gücləndirdiyini deməyə əsas verir.

Qida sənayesinin ümumi dövriyyəsində artımın davam etməsi isə sektor daxilində diversifikasiyanın gücləndiyini göstərir. Başqa sözlə, istehsal resursları daha yüksək marjalı və tələbatın daha stabil olduğu məhsul kateqoriyalarına yönəlir. Bu yanaşma qlobal ərzaq sənayesində də geniş yayılıb və istehsalçılar daha çox əlavə dəyər yaradan məhsullara üstünlük verirlər.

Mövcud dinamika göstərir ki, yaxın dövrdə meyvə emalı sektorunda keyfiyyət, innovasiya və məhsul çeşidliliyinin artırılması əsas prioritetlərdən biri olacaq. Xüsusilə təbii tərkibli, şəkərsiz və ixracyönümlü məhsulların istehsalı bu sahədə azalan göstəricilərin kompensasiya edilməsində mühüm rol oynaya bilər. Paralel olaraq, xammal bazasının dayanıqlılığının artırılması və aqrar sektorda məhsuldarlığın yüksəldilməsi emal sənayesinin sabit inkişafı üçün əsas şərtlərdən biri olaraq qalır.

AzNews.az