Hava limanları ətrafında yeni qaydalar: təhlükəsizlik və tikinti necə uzlaşdırılır? - ŞƏRH

Nazirlər Kabineti tərəfindən hava limanları və aerodromların təhlükəsizlik zonalarında tikinti fəaliyyətinin tənzimlənməsinə dair yeni qaydaların təsdiqlənməsi aviasiya təhlükəsizliyi ilə şəhərsalma siyasətinin daha sistemli şəkildə uzlaşdırıldığını göstərir. Qərarın beynəlxalq konvensiyalar və standartlara uyğun hazırlanması isə Azərbaycanın mülki aviasiya sahəsində qlobal tələblərə inteqrasiya prosesini gücləndirir.

Yeni mexanizmin əsas mahiyyəti hava limanlarının ətrafında tikinti fəaliyyətinin daha dəqiq və koordinasiyalı şəkildə idarə olunmasından ibarətdir. Təhlükəsizlik zonalarında yerləşən obyektlərin əvvəlcədən razılaşdırılması uçuş təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayır. Qlobal təcrübədə də bu sahədə əsas yanaşma potensial maneələrin, xüsusilə hündür tikililərin və texniki obyektlərin uçuş trayektoriyalarına təsirinin minimuma endirilməsidir.

Qaydalarda nəzərdə tutulan maneə sxemlərinin hazırlanması və təsdiqlənməsi prosesi texniki baxımdan risklərin qabaqlayıcı idarə olunmasına xidmət edir. Bu xəritələr vasitəsilə konkret ərazilərdə hansı tikintilərin mümkün olduğu əvvəlcədən müəyyən edilir və bu da həm investorlara, həm də dövlət qurumlarına daha aydın qərarvermə imkanı yaradır. Beş gün ərzində təsdiq üçün təqdim olunma tələbi isə prosedurların operativliyini təmin etməyə yönəlib.

İnstitusional baxımdan müxtəlif qurumların prosesə cəlb olunması koordinasiyanın gücləndirildiyini göstərir. Mülki aviasiya üzrə qərarların Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi yanında müvafiq qurum, dövlət aviasiyası üzrə isə Müdafiə Nazirliyi tərəfindən verilməsi funksional bölgünü daha dəqiq müəyyənləşdirir. Bununla yanaşı, şəhərsalma və yerli icra orqanlarının da prosesə inteqrasiyası ərazi planlaşdırılması ilə təhlükəsizlik tələblərinin paralel şəkildə nəzərə alınmasını təmin edir.

İqtisadi aspektdən bu qaydalar investisiya mühitinə də dolayı təsir göstərir. Tikinti layihələrinin əvvəlcədən müəyyən olunmuş çərçivədə razılaşdırılması qeyri-müəyyənlikləri azaldır və riskləri minimuma endirir. Bu isə xüsusilə iri infrastruktur və daşınmaz əmlak layihələri üçün daha proqnozlaşdırılan mühit formalaşdırır. Eyni zamanda, təhlükəsizlik standartlarının yüksəldilməsi beynəlxalq hava nəqliyyatı əlaqələrinin inkişafına müsbət təsir göstərir.

Qlobal aviasiya sənayesində təhlükəsizlik tələblərinin sərtləşdirilməsi fonunda bu tip normativ sənədlərin qəbulu hava limanlarının uzunmüddətli inkişafını təmin edən əsas alətlərdən biri hesab olunur. Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatının standartlarına uyğunlaşma hava nəqliyyatında etibarlılıq və təhlükəsizlik səviyyəsini artıraraq ölkənin tranzit potensialını da gücləndirir.

Eyni zamanda, yeni qaydalar şəhərsalma prosesində daha rasional yanaşmanın formalaşmasına şərait yaradır. Hava limanlarının ətrafında nəzarətsiz tikinti risklərinin qarşısının alınması urbanizasiya prosesinin daha planlı şəkildə aparılmasına imkan verir. Bu isə uzunmüddətli perspektivdə həm təhlükəsizlik, həm də şəhər inkişafı baxımından balanslı modelin formalaşmasına xidmət edir.

Nəticə etibarilə, hava limanlarının təhlükəsizlik zonalarında tikintiyə dair yeni qaydaların tətbiqi Azərbaycanın aviasiya və şəhərsalma siyasətində institusional keyfiyyətin yüksəldiyini göstərir. Bu yanaşma həm uçuş təhlükəsizliyinin təmin olunmasına, həm də investisiya və infrastruktur inkişafının daha effektiv şəkildə idarə edilməsinə zəmin yaradır.

AzNews.az