Əmtəə bazarlarında qızılın bir troya unsiyası (31,1 qram) üzrə fyuçerslərin dəyəri artıb.
Aznews.az birja məlumatlarına istinadən xəbər verir ki, Nyu-Yorkun COMEX əmtəə birjasında qızılın bir troya unsiyası üzrə 2026-cı ilin iyun fyuçerslərinin dəyəri 0,49% artaraq 4 709,5 ABŞ dollarına bərabər olub.
COMEX-də gümüşün bir unsiyası üzrə 2026-cı ilin iyul fyuçerslərinin qiyməti isə 1,74% artaraq 87,08 ABŞ dolları təşkil edib.
Qızılın 4 700 dollar həddinə yaxınlaşması artıq bazarlarda adi qiymət artımı deyil, qlobal maliyyə sistemində dərin narahatlığın göstəricisi kimi qəbul olunur. Çünki tarixən qızıl ən çox qeyri-müəyyənlik, geosiyasi risk və maliyyə etimadsızlığı dövründə sürətlə bahalaşır.
Hazırkı dinamika göstərir ki, investorlar riskli aktivlərdən çıxaraq “təhlükəsiz liman” hesab olunan qızıl və gümüşə yönəlirlər. Bunun arxasında bir neçə əsas faktor dayanır:
Birincisi, geosiyasi gərginliklərdir. Yaxın Şərqdə, Şərqi Avropada və Asiya-Sakit okean regionunda artan risklər kapitalın qoruyucu aktivlərə axınını gücləndirir. Enerji bazarlarındakı gərginliklə qızılın bahalaşması adətən paralel gedir.
İkincisi, qlobal inflyasiya və borc narahatlığıdır. Dünyanın böyük iqtisadiyyatlarında dövlət borclarının sürətlə böyüməsi və mərkəzi bankların uzun müddət sərt faiz siyasəti aparması investorları dollar sisteminin uzunmüddətli dayanıqlılığı barədə düşündürür. Belə dövrlərdə qızıl “alternativ ehtiyat aktiv” kimi daha çox tələb görür.
Üçüncü mühüm məqam mərkəzi bankların davranışıdır. Son illərdə xüsusilə China, Russia, India və bir sıra inkişaf etməkdə olan ölkələrin mərkəzi bankları qızıl ehtiyatlarını ciddi şəkildə artırırlar. Bu da bazarda struktur tələb yaradır və qiymətləri yuxarı çəkir.
Gümüşün daha sürətli bahalaşması da diqqət çəkir. Çünki gümüş yalnız qoruyucu aktiv deyil, həm də sənaye metalıdır. Günəş panelləri, elektronika və yüksək texnologiyalar sektorunda istifadə olunduğu üçün yaşıl enerji və texnoloji transformasiya ilə bağlı gözləntilər də qiymətə təsir edir. Bu mənada gümüş bazarı həm qorxu, həm də sənaye gözləntilərinin kəsişdiyi nöqtəyə çevrilib.
Burada maraqlı paradoks yaranır: eyni anda həm neft, həm də qızıl bahalaşır. Normal şəraitdə bu iki aktiv fərqli iqtisadi siqnallar verir. Amma hər ikisinin paralel yüksəlməsi göstərir ki, bazarlar hazırda daha çox risk və qeyri-müəyyənlik qiymətləndirir. Yəni investorlar iqtisadi artımdan çox, təhlükəsizlik və sabitlik axtarışındadırlar.
Əgər bu tendensiya davam etsə, dünya iqtisadiyyatında yeni mərhələ başlaya bilər: yüksək enerji qiymətləri + yüksək qızıl qiymətləri + yüksək borc yükü kombinasiyası. Bu isə həm inflyasiya təzyiqini artırar, həm də qlobal maliyyə sistemində yeni balans axtarışlarını sürətləndirə bilər.
Nuray, Aznews.az